بهگفته یکی از مدیران ارشد حوزه کریپتو، ترکیب ابزارهای نوکُد مبتنی بر هوش مصنوعی با فناوری بلاکچین میتواند در سالهای آینده سلطه آمازون وب سرویسز (AWS) بر بازار رایانش ابری را با چالش جدی مواجه کند؛ آن هم در شرایطی که بخش بزرگی از پروژههای کریپتو و وب ۳ با وجود شعار تمرکززدایی، همچنان به زیرساختهای متمرکز متکی هستند.
به گزارش میهن بلاکچین، لومش دوتا (Lomesh Dutta)، معاون رشد بنیاد دیفینیتی (Dfinity Foundation)، نهاد غیرانتفاعی هدایتکننده توسعه اکوسیستم پروتکل اینترنت کامپیوتر (ICP)، در گفتوگویی توضیح داد که ابزارهای نوکُد مبتنی بر هوش مصنوعی، که به کاربران اجازه میدهند صرفاً با دستورهای زبانی و بدون نوشتن کد اپلیکیشن بسازند، در صورت ترکیب با بلاکچین میتوانند ساختار فعلی بازار کلاد (Claude) را دگرگون کنند.
نوکُد و هوش مصنوعی؛ تهدیدی برای مدل سنتی کلاد
بهگفته دوتا، این ابزارها دسترسی به ساخت اپلیکیشن و تجربههای کاربری شخصیسازیشده را بهشدت دموکراتیک میکنند؛ این تجربهها بهطور مداوم توسط هوش مصنوعی تولید، بهروزرسانی و نگهداری میشوند. چنین مدلی، نیاز به نرمافزارهای متمرکز و سرورهای تحت مدیریت یک نهاد مرکزی را بهتدریج از بین میبرد.
او معتقد است وقتی اپلیکیشنها بهصورت پیوسته توسط هوش مصنوعی تولید و تکامل داده میشوند، زیرساخت موردنیاز نیز باید ویژگیهای خاصی داشته باشد؛ از جمله این ويژگیها میتوان به امنیت بالا، مقاومت در برابر دستکاری و توانایی آنلاینماندن بدون وابستگی دائمی به دخالت انسانی اشاره کرد.
دوتا تأکید میکند که شبکههای بلاکچینی غیرمتمرکز دقیقاً چنین پارادایم جدیدی از رایانش را معرفی کردهاند که با حذف نقاط کنترل مرکزی، امکان ساخت نرمافزارهای امن، پایدار و مقاوم در برابر خطا را فراهم میکند.
در همین حال، دومینیک ویلیامز (Dominic Williams)، بنیانگذار اینترنت کامپیوتر، میگوید بخش قابلتوجهی از شرکتهای کریپتویی و پروژههای وب ۳ همچنان برای اجرای اپلیکیشنها و وبسایتهای کاربرمحور خود به زیرساخت متمرکز AWS متکی هستند که با ادعای تمرکززدایی این پروژهها همخوانی ندارد.
اختلالهای AWS و لرزش اکوسیستم کریپتو در ۲۰۲۵
وابستگی گسترده صنعت کریپتو به AWS در سال ۲۰۲۵ بارها بهطور عینی خود را نشان داد که چندین اختلال گسترده در سرویسهای AWS، بخش قابلتوجهی از پلتفرمهای رمزارزی را با مشکل مواجه کرد.
نخستین اختلال در ماه آپریل رخ داد و باعث از کار افتادن یا اختلال در فعالیت صرافیهای متمرکزی مانند بایننس، کوکوین (KuCoin) و امایاکسسی (MEXC) شد. در آن مقطع، بایننس حتی مجبور شد برداشتها را بهصورت موقت متوقف کند تا شرایط به حالت عادی بازگردد.
در ماه اکتبر نیز AWS با اختلال دیگری مواجه شد که اینبار اپلیکیشن موبایل صرافی کوینبیس (Coinbase) را تحتتأثیر قرار داد. کاربران از مشکلاتی مانند اختلال در ورود، کندی سیستم و دشواری در برداشت گزارش دادند. این اختلال تنها به کوینبیس محدود نماند و پلتفرمهای مالی دیگری مانند رابینهود (Robinhood) و کیف پول وب ۳ متامسک (MetaMask) را نیز درگیر کرد.
این اختلال اکتبری حدود ۱۵ ساعت به طول انجامید و بار دیگر این واقعیت را برجسته کرد که بسیاری از پروژههایی که خود را جایگزینهای غیرمتمرکز سیستم مالی سنتی معرفی میکنند، در لایه زیرساخت همچنان به ارائهدهندگان متمرکز رایانش ابری وابستهاند.
همین موضوع انتقاد برخی چهرههای صنعت کریپتو را برانگیخته است. جیمی الکالح (Jamie Elkaleh)، مدیر ارشد بازاریابی بیتگت ولت (Bitget Wallet)، در اظهارنظری گفت که تمرکززدایی در لایه دفترکل تا حد زیادی موفق بوده است، اما در لایه زیرساخت هنوز به آن نقطه نرسیدهایم.
کارلوس لی (Carlos Lei)، همبنیانگذار بازار زیرساخت فیزیکی غیرمتمرکز آپلینک (Uplink)، نیز دیدگاهی مشابه دارد و معتقد است آینده وب ۳ بدون بازنگری جدی در زیرساختهای متمرکز، قابل تحقق نخواهد بود.
در مجموع، آنچه از این تحولات برمیآید این است که شکاف میان ادعای تمرکززدایی و واقعیت زیرساختی وب ۳ بیش از گذشته در حال آشکار شدن است. تا زمانی که بخش بزرگی از اپلیکیشنهای کریپتویی به ارائهدهندگان متمرکز کلاد وابسته باشند، اختلالهایی مانند قطعیهای AWS میتوانند کل اکوسیستم را تحتتأثیر قرار دهند.
