پول در تعریف ابتدایی آن وسیله، قطعه، شی، یا چیزیست که انسانها برای تبادل خواستهها، خدمات، کالاها و نیازها از آن استفاده میکنند. به صورت کلی هر چیزی میتواند به عنوان پول مورد استفاده قرار گیرد. در زمانهای قدیم کالاها معمولاً به عنوان پول مورد استفاده قرار میگرفتند و اصطلاحا به آن مبادله کالا به کالا میگفتند. در بسیاری از کشورهای جهان طلا و نقره به عنوان پول رایج بودند. در حال حاضر تقریباً تمام پول مورد استفاده در تمامی کشورهای دنیا اصطلاحاً پول بیپشتوانه است. این تعریف به پولی اطلاق میشود که دارای ارزش ذاتی نبوده و کنترل ارزش آن در اختیار حکومت است.
در مفهوم اقتصادی، پول بسیار متفاوت از تعریف عمومی آن است. حجم پول آثار کاملاً بارزی در اقتصاد داشته و بر نرخ تورم، بهره، بیکاری و تولید تأثیرگذار است. در مفهوم اقتصادی، پول واحدی برای اندازهگیری تولید اقتصادی و نیز واحدی برای ذخیره ارزش اقتصادی میباشد. پول رایج باید ۵ ویژگی داشته باشد:
- مورد قبول عموم باشد.
- بادوام باشد.
- استفاده از آن آسان بوده و قابل تقسیم به قسمتهای کوچکتر باشد.
- دارای ارزش ثابت باشد.
- تولید آن محدود باشد.
طلا و نقره ویژگیهای پول شدن را داشتند. برای همین اولین سکههایی که به وجود آمد از طلا و نقره بود. اما آنچه که امروزه برای خرید کالا، خدمات و پرداخت هزینهها استفاده میکنیم، پول نیست، چراکه تمام پنج ویژگی اشاره شده در بالا، در مورد اسناد کاغذی که امروزه در تمام جهان مورد استفاده قرار میگیرد، صادق نیست.
تمام وجههای رایجی که در جهان استفاده می شود بدون پشتوانه هستند. پس از سال ۱۹۷۱ تمام واحدهای پولی وابسته به دلار که یک ارز جهانی است، بدون پشتوانه چاپ میشوند.
در ویدیو زیر چگونگی پیدایش پول و کاربرد آن را توضیح دادهایم و روند پیدایش ارزهای مختلف تا پیشرفته ترین آنها که ارزهای رمزنگاری شده است را مورد بررسی اجمالی قرار داده ایم. در این بین به معنی و مفهوم پشتوانه برای یک ارز پرداختیم و در نهایت با بررسی بحران مالی سال ۲۰۰۸ دلیل روی آوردن به این ارزها را مورد بررسی قرار دادیم.
با توجه به نکاتی که گفته شد، این احتمال می رود که دیر یا زود، دلار به پایان دوران سلطنت خود برسد. با پایان یافتن سلطنت دلار، طلا و نقره میتوانند جایگزین شوند ولی در عصر تکنولوژی و IT، بازگشت طلا و نقره یک قدم رو به عقب است. پس شاید بیت کوین و ارزهای دیجیتال نظیر آن، بهترین راه حل برای بهبود وضعیت اقتصادی جهان باشند.
