اخیرا پروژهای به نام ووجک فایننس یا Wojak Finance با توکن WOJ ترند شده و بسیاری از کاربران ایرانی در این پروژه فعالیت میکنند. ووجک یا ووآک یک پلتفرم خیریه است و به افرادی که در زمینه کریپتو به هر دلیل متضرر شدهاند، کمک میکند. ووجک ادعا میکند متن باز یا Open Source است و تمام افراد میتوانند تمامی عملکردهای پلتفرم را بهطور شفاف مشاهده کنند. در این مقاله، به نقد و بررسی Wojak Finance میپردازیم و بررسی میکنیم که آیا ووجک کلاهبرداری است یا خیر. در ادامه با میهن بلاکچین همراه باشید.
نقد و بررسی Wojak Finance
ابتدا توضیحات سایت ووجک را بررسی میکنیم. در جایی نوشته شده که:
بسیاری از تریدرها و سرمایهگذاران کریپتو درک کردهاند که این بازار نوسانات زیادی دارد و دانش زیادی میطلبد. اما بسیاری از افراد به خاطر این نوسانات پول خود را از دست میدهند یا متضرر میشوند. این موضوع میتواند دلایل مختلفی مانند عدم داشتن دانش کافی از بازار، تصمیمات اشتباه و اخبار منفی داشته باشد.
سپس توضیحات مبهم و گنگی نوشته شده مبنی بر این که Wojak یک میم معروف در کامیونیتی داراییهای دیجیتال است. طرفداران کریپتو از این کاراکتر در زمانی که بازار دچار نوسانات منفی است، استفاده میکنند. در ادامه نیز نوشته شده که دانشکده اقتصادی ووجک، به کاربران کمک میکند که بهصورت امنتر معامله کنند. همچنین این پلتفرم سرمایهگذاران را تشویق میکند که توکن WOJ را بخرند؛ زیرا در آینده تبدیل به توکن حاکمیتی ووجک فایننس میشود؛ در نتیجه، این پلتفرم ضرر معاملهگرانی را که در حین معامله متضرر شدهاند را جبران میکند؛ به همین دلیل بهعنوان «توکن خیریه» معرفی میشود. این موارد هیچ مفهومی ندارند؛ چگونه میتوان با خرید یک توکن ضررهای ترید را جبران کرد؟! در ادامه مطلب متوجه میشویم.
میم ووجک چیست؟
ووجک در ویکیپدیای فارسی اینطور تعریف شده:
Wojak که با نام Feels Guy نیز شناخته میشود، یک میم اینترنتی است و یک نقاشی با طرح سیاه و سفید از یک مرد کچل با ظاهری مبهوت را نشان میدهد و نمایانگر مالیخولیا، تنهایی یا پشیمانی است. ووجک در اصل یک واژه لهستانی به معنی سرباز است. تاریخچه دقیق این تصویر نامشخص است؛ اما در سال ۲۰۰۹ روی یک پوستر لهستانی دیده شد و سپس در سال ۲۰۱۰ نیز روی یک پوستر آلمانی به نام Wojak دیده شد. از آن زمان به بعد، این میم و این تصویر با نام ووجک مشهور شد.
دلایل رشد توکن WOJ
درباره دلایل رشد این توکن که مبتنی بر شبکه بایننس اسمارت چین است، نوشته شده که:
توکن که به تازگی معرفی شده بود، توجه سرمایهگذاران خرد زیادی را به خود جلب کرد. در هفته دوم عرضه، WOJ توانست سقفهای قیمتی جدیدی را ثبت کند. تریدرهایی از آسیا و خاورمیانه علاقه زیادی به این دارایی نشان دادند. این افراد باعث پامپ شدن قیمت ووج شدند؛ در نتیجه سرمایهگذاران دیگر نیز این توکن را خریدند و با خرید خود، باعث افزایش ۲۵۰۰ درصدی قیمت شدند! تصویر زیر نشان میدهد که حدود ۷۸ درصد از ترافیک سایت ووجک، مربوط به ایران است. این ترافیک و حجم خرید زیاد نیز مربوط به تبلیغ سلبریتیهای داخلی و خارجی بوده است، که در ادامه به نقد و بررسی به آنها نیز میپردازیم.
پس از پامپ، ووجک فایننس توضیح داد که این یک توکن کاربردی است نه پامپ و دامپی! سپس اعلام کرد که این توکن بازار را باثبات میکند، اما کاربران باید قبل از خرید، توکن را درک کنند. این موضوع که کاربران توکنهای جدید را بدون دانش کافی میخرند، امری عادی است و بیشتر اوقات به دلیل نوسانات شدید قیمت، باعث متضرر شدن سرمایهگذاران میشود. در تصویر زیر، مشاهده میکنید که قیمت WOJ از حدود ۷ ماه قبل تا امروز چند درصد رشد داشته است. تصویر اول میزان رشد ووج در کوین مارکت کپ و تصویر دوم نیز رشد WOJ در کوین گکو را نشان میدهد:
در کوین مارکت کپ، تاریخ پایینترین قیمت ثبت شده توکن ووج، ۶ اکتبر ۲۰۲۱ (۱۴ مهر ۱۴۰۰) و در کوین گکو نیز پایینترین قیمت در تاریخ ۱۴ اکتبر ۲۰۲۱ (۲۲ مهر ۱۴۰۰) یعنی ۸ روز پس از کوین مارکت کپ ثبت شده است. اگر دیتاهای این دو سایت را با هم مقایسه کنیم، میبینیم که در این یک هفته، حدود ۱۵۰ میلیون درصد معادل ۱ میلیون و ۵۰۰ هزار برابر، قیمت این توکن ریزش داشته است!
در کوین مارکت کپ، از پایینترین قیمت ثبت شده در ۷ ماه قبل تا امروز، قیمت ووج ۲۶۹۸ درصد رشد داشته و در کوین گکو نیز ۱۵,۱۰۷,۱۷۴ درصد! این عدد به قدری بزرگ است، که مدتی طول کشید تا توانستیم آن را بخوانیم! این نمودار را ببینید:
کادر شماره ۱ تاریخ ۱۲ نوامبر ۲۰۲۱ (۲۱ آبان ۱۴۰۰) را میبینیم که قیمت ووج ۰.۰۰۰۰۰۰۰۲ دلار بوده است؛ اما فردای آن روز یعنی ۱۳ نوامبر، قیمت به ۰.۰۶ دلار رسیده است! یعنی رشدی حدود ۳ میلیون برابر! یعنی اگر شما ۱ دلار این توکن را خریده بودید، روز بعد ۳ میلیون دلار برداشت میکردید! اکنون هم در زمان نگارش این نقد و بررسی، قیمت ووج نسبت به بالاترین قیمت ثبت شدهاش، نزدیک به ۸۹ درصد ریزش داشته است.
این درصدهای رشد و سقوط نجومی، نشاندهنده پامپ و دامپ ساختگی است. در رمزارزهای قانونی و درستکار، هرگز شما چنین درصدهای عجیب و غریبی نخواهید دید. پس توضیحات Wojak مبنی بر این که این توکن پامپ و دامپی نیست، زیر سوال میرود. به ادامه بررسی سایت برمیگردیم.
در سایت Woj.Finance هیچ اطلاعاتی از تیم سازنده و سرمایهگذاران پروژه وجود ندارد، که این یک نکته بسیار منفی است. چرا پروژهای که ادعا میکند خیریه است و طرفداران بیشماری دارد، سرمایهگذار ندارد و یا اگر دارد، ما نمیشناسیم؟ همهچیز در پروژههای بزرگ و قانونی شفاف است و اطلاعات مربوط به سرمایهگذاران سازمانی و تیم سازنده و سوابق کاریشان در سایت درج شده است. پس یا ووجک فایننس هیچ سرمایهگذاری ندارد و صرفا برای کلاهبرداری ایجاد شده است، یا سرمایهگذاران آن ناشناخته هستند و یا سوابق خوبی ندارند.
بررسی وایت پیپر ووجک فایننس
در وایت پیپر ووجک فایننس توضیحاتی نوشته شده، که برخی جاهای آن را بازگو میکنیم و بررسی میکنیم:
با شروع پاندمی کووید ۱۹، بسیاری از افراد مشاغل خود را از دست دادند و تصمیم گرفتند راهی پیدا کنند که از خانه کسب درآمد کنند. ترید کردن یکی از آسانترین انتخابها بود؛ حتی برای کسانی که دانش معاملات را نداشتند و آموزش ندیده بودند؛ مخصوصا در زمینه ترید فیوچرز اوراق مشتقه. این موضوع باعث از دست رفتن مقادیر زیادی از سرمایهها شد. افرادی که آموزش کافی ندیده بودند، در ریزش بازار سال ۲۰۲۱ ضررهای هنگفتی را متحمل شدند. راه حل ما (ووجک) نه تنها در زمینه آگاهیرسانی درباره بازار است، بلکه به افرادی که سرمایه خود را از دست دادهاند نیز کمک میکنیم.
سپس توضیحاتی درباره این که چرا ۹۰ درصد تریدرها ضرر میکنند نوشته شده و چند تا دلیل نیز آورده شده است.
در قسمت ماموریتها و چشماندازها این موارد نوشته شده است:
از میم ووجک در فضای کریپتو چند بار استفاده شده و نمایانگر احساسات تریدرهای کریپتو بوده است. این احساسات شامل هیجان در بازار صعودی و افسردگی در بازار نزولی است. این میم تبدیل به نمادی برای تریدرهایی شده که با یکدیگر ارتباط میگیرند و به یکدیگر در انجام معاملات کمک میکنند. ووجک فایننس امیدوار است که به این جامعه رو به رشد، از طریق پلتفرم سرگرمکننده و کاربرپسند خود کمک کند و ضررهای افرادی که پولشان را در پروژههای کلاهبرداری، قراردادهای مخرب و دیگر اتفاقات از دست دادهاند را جبران کند.
ایده ساخت چنین پلتفرمی، توسط بنیانگذار این پروژه بهوجود آمد. این بنیانگذار (که نام او نیز در اینجا اعلام نشده)، تجربه تلخی از ترید اوراق مشتقه داشته و تمام سرمایهای که برای بازنشستگیاش پسانداز کرده بود را از دست داده است. هدف ووجک تنها جبران خسارت تریدرها نیست؛ بلکه بهصورت رایگان به تریدرها آموزش میدهد و آنها را برای این بازار غیرقابل پیشبینی آماده میکند.
هدف کلی Wojak ساخت یک سازمان مستقل غیرمتمرکز (DAO) کاملا اتوماتیک است، که فرآیند ارسال داراییها به تریدرها را بهطور خودکار انجام دهد و شانسی دوباره به آنها بدهد. این خودکار بودن عملکردها، به کاربران امکان میدهد که کنترل و مدیریت پلتفرم را در اختیار خود داشته باشند.
در توضیحات بالا دیدیم که با تبلیغات، ووجک میخواهد کاربر جذب کند. هیچ توضیح فنی درباره این که چگونه میخواهد ضرر کاربران را جبران کند، ارائه نشده است. البته در ادامه وایت پیپر گفته شده که با افزایش قیمت WOJ، ما این ضررها را جبران میکنیم. اگر موضوع افزایش قیمت باشد، هر توکنی را میتوان خرید و منتظر افزایش قیمت شد؛ مگر این که با دستکاری قیمتها همراه باشد و قیمت توکن ناگهان یک میلیون درصد رشد کند! در اینصورت تنها توکن Wojak قادر به جبران خسارتها خواهد بود! در اینجا از مدل ضدتورمی برای توکنهای خود صحبت کرده است. در این مدل، توکنها سوزانده یا از چرخه خارج میشوند، که به این موضوع توکنسوزی گفته میشود. در زمان نگارش مقاله، حدود ۸۷.۶ درصد از کل ۵۰۰ میلیارد توکن ووج سوزانده شده است. پس ووجک فایننس میخواهد با سوزاندن بخش زیادی از توکنها، قیمت WOJ را افزایش دهد و از این طریق ضرر کاربران را جبران کند.
در ادامه میخوانیم:
با استفاده از میمهای معروف ووجک، این پلتفرم میخواهد کامیونیتی تریدرهای کریپتو را به یک اکوسیستم خیریه تبدیل کند که نسبت به تریدرها و سرمایهگذاران خرد، مزایایی به همراه دارد. با ووجک فایننس، امید تریدرهای کریپتو به هدر نمیرود و به یک نیروی قدرتمند در فضای دیفای تبدیل خواهند شد! در اینجا دوباره شعار تبلیغاتی میبینیم و نمیدانیم که استفاده از میم معروف ووجک چه تاثیری بر تبدیل شدن کامیونیتی به یک نیروی قدرتمند دارد!
رسیدیم به بخش معرفی ووجک فایننس در وایت پیپر پروژه. در اینجا نوشته شده:
این پلتفرم بهعنوان یک خیریه طراحی شده و برای اعضایی که در پلتفرمهای تریدینگ متضرر شدهاند یا مورد کلاهبرداری واقع شدهاند، سرمایه اضطراری فراهم میکند. همچنین در این پلتفرم مفاهیمی مثل مدیریت ریسک، روانشناسی ترید و غیره نیز آموزش میدهیم. به گفته ووجک، این پلتفرم یک بات تلگرام دارد که آموزشها در آنجا قرار داده میشود و پس از به پایان رساندن دورههای آموزشی، به کاربران NFTهای با عرضه محدود بهعنوان پاداش اعطا میشود. این پلتفرم یک ربات تلگرام دارد که درخواست خود را ثبت میکنید و در صورت تایید شدن، کمک هزینه دریافت میکنید و البته تا چند ماه نمیتوانید با آن ترید کنید!
در ادامه معرفی ووجک در وایت پیپر نیز همان توضیحات تکراری نوشته شده و به آنها شاخ و برگ داده شده است.
بررسی قرارداد هوشمند ووجک
مورد مشکوکی که در اینجا وجود دارد، این است که در توضیحات وایت پیپر ووجک درباره مزایای بلاکچین، گفته شده که بلاک چینها شفاف و متن باز هستند؛ یعنی همه میتوانند تمام تراکنشها را مشاهده کنند. با توجه به این توضیحات، ما در قرارداد هوشمند ووجک کدهایی را میبینیم که مشکوک هستند:
در خط ۱۹ کدهای کانترکت، ابتدا مدل تعریف شده است؛ مثلا: address: true که بتواند لیستی از تمام آدرسهایی که بداکتور هستند، داشته باشد. بداکتور به آدرسهایی گفته میشود که هرگونه کار خطایی انجام داده باشند. در پلتفرمهای مختلف، با بداکتورها برخورد صورت میگیرد و برخی پلتفرمها دسترسی آدرس بداکتور به پلتفرم را مسدود میکنند.
این خط کد میگوید که این بداکتورها پرایوت هستند؛ یعنی فقط صاحب کانترکت میتواند آنها را ببیند.
خط ۴۰۸ را ببینید. این تابع نشان میدهد که آدرس فرستنده (توسعهدهنده) قرارداد هوشمند هر زمان که بخواهد میتواند تبادل توکن WOJ با سایر ارزها را قفل کند.
در خط ۴۱۷، با نگاه اول به تابع setMaxTxAmount به نظر میرسد که برای مقابله با باتها باشد؛ اما اگر به ادامه کد در تصویر بعدی نگاه کنیم (خط ۴۳۸)، میبینیم که در تابع transfer_ به آن ارجاع شده است؛ بنابراین توسعهدهنده ووجک این امکان را دارد که مقدار توکن قابل انتقال برای تمامی آدرسها را به صفر برساند.
در خط شماره ۴۴۶ شرطی گذاشته شده که میگوید آدرس فرستنده “و” آدرس گیرنده نباید بداکتور باشند. این شرط میگوید که اگر حتی یکی از آنها هم جزو بداکتورها بود، نوتیفیکیشن bots are not allowed را به او نمایش دهد و کل تراکنش را Fail کند.
در خط ۵۹۷ میبینیم مکانیزم دفاعی در برابر بداکتورها تعریف شده است. اما قسمت external onlyOwner مشخص میکند که تنها صاحب کانترکت میتواند این مکانیزم دفاعی را انجام دهد؛ بنابراین میتواند هر آدرسی را به عنوان Bad Actor انتخاب کند و آن آدرس را از انتقال دادن توکنها منع کنند.
توکن Baby Wojak چیست؟
در صفحه Joke در سایت ووجک، یک توکن جدید به نام بیبی ووجک میبینیم که در توضیحات آن نوشته شده:
من یک توکن مزخرف و شوخی هستم و میخواهم همقیمت پدرم (WOJ) شوم. من شرطی با پدرم بستهام که اگر به قیمت او رسیدم، برایم بستنی بخرد. آیا شما فکر میکنید که من چیزی از پدرم کمتر دارم؟ من اینجا هستم تا به همه ثابت کنم که به خاطر یک بستنی، شما میتوانید پولدار شوید! بیبی ووج کاملا یک توکن شوخی است.
توضیحاتی زرد و تبلیغ شت کوین! این پلتفرم با حالت شوخی، در حال تبلیغ یک شت کوین دیگر (که ممکن است کلاهبرداری باشد) است. توکن WOJ با پامپهای عجیب خود کاربران بسیاری را جذب کرد و از آنجا که کاربران احتمال میدهند دیگر چنین پامپهایی را نبینند، ووجک یک شت کوین دیگر را معرفی کرده و به کاربران میگوید که بیبی ووج نیز مانند قیمت پدر خود پامپ خواهد شد! میتوانید وایت پیپر Baby Woj را نیز مشاهده کنید که تنها دو صفحه است.
بررسی صفحات اجتماعی ووجک
صفحه توییتر Wojak Finance حدود ۷۰ هزار فالوور دارد و تاریخ پیوستن آن به توییتر، سال ۲۰۱۳ اعلام شده است. ما ابتدا فکر کردیم که ممکن است ووجک قبلا یک شرکت یا برند دیگر بوده و بعد تبدیل به توکن خیریه شده، اما پس از تحقیق متوجه شدیم که هیچ کسب و کاری با عنوان ووجک فایننس وجود نداشته است.
مکان دفتر اصلی که معمولا باید آدرس واقعی پروژهها قرار گیرد، برای ووجک Moon یا ماه اعلام شده! این کنایهای زرد از افزایش قیمت توکن است، که معمولا پروژههای پامپ و دامپی استفاده میکنند.
یک پست پین شده را میبینیم که فلوید میوثر (Floyd Mayweather) بوکسور مشهور این توکن را معرفی و تبلیغ میکند. در وبسایت خبری NewsWires، ما یک خبر تبلیغاتی به تاریخ ۱۸ نوامبر ۲۰۲۱ (۲۷ آبان ۱۴۰۰) یافتیم که اشارهای به جردن بلفورت (گرگ وال استریت) بهعنوان یکی از حامیان این پروژه میکند. البته این موضوع از طرف بلفورت تایید یا تکذیب نشده است.
در متن این خبر آمده است:
در انتهای این خبر، ما با شخصی به نام Marco Bamio برخوردیم که ظاهرا این خبر را از طرف تیم ووجک فایننس منتشر کرده است. در صفحه لینکدین مارکو بامیو، نوشته که این شخص مدیر ارشد مارکتینگ ووجک است، آلمانی است و از دانشگاه SOAS لندن فارغالتحصیل شده است. اما نکته مشکوک اینجاست که این پروفایل تنها ۳ فالوور دارد و هیچ پستی نیز تاکنون منتشر نکرده است. بنابراین به احتمال بسیار بالا، این یک پیج تقلبی است.
در توییتر ووجک فایننس نیز، متاسفانه کاربران ایرانی زیادی کامنت گذاشتهاند و از این پروژه حمایت کردهاند.
این پروژه یک گروه تلگرامی برای فارسیزبانان دارد که در آن، متاسفانه و طبق معمول، با پیامهای امیدوارانه کاربران ایرانی روبرو میشویم. یک نمونه از صحبتهای یکی از کاربران را میبینیم:
در گروه تلگرامی انگلیسی نیز افرادی را میبینیم که اکثرا ملیتهای آسیایی و کشورهای با اقتصاد ضعیف در آن عضو هستند. نکات مهم و خطوط قرمزی که در بررسی صفحات اجتماعی پروژهها باید در نظر بگیرید، این موارد هستند:
- گروه تلگرامی به زبان فارسی.
- عضویت کاربران کشورهای فقیر در این صفحات.
- کامنتها و پیامهای بسیار امیدوارانه.
- لحن بیش از حد امیدوارکننده و تبلیغاتی پیامهای ادمینها.
- تبلیغ سلبریتیهایی که دانشی در این حوزه ندارند.
- عدم پاسخگویی ادمینها به سوالات فنی.
- تبلیغ بیش از حد ادمینها برای خرید توکن.
- اصرار ادمینها به ویژگیهای خوب پروژه و نپرداختن به معایب.
- پاسخ رباتگونه به سوالات کاربران.
بررسی گیت هاب Wojak Finance
این پروژه را در گیتهاب جستجو کردیم و به این نتیجه رسیدیم:
در گیت هاب ووجک نمیتوانیم کدهای پروژه را پیدا کنیم؛ زیرا متن باز یا Open Source نیست و عموم مردم به کدها دسترسی ندارند. این موضوع نگرانکننده است؛ زیرا این پروژه در وایت پیپر خود اعلام کرده که مانند مابقی بلاکچینها کاملا اوپن سورس است؛ اما در گیت هاب خلاف این مطلب ثابت شد.
در همین بخش ما میزان فعالیت توسعهدهندگان پروژه را میبینیم که با مربعهای سبز رنگ نشان داده شدهاند. این مربعها نشان میدهند که در تاریخ مشخصی، چه میزان فعالیت روی کدهای پروژه انجام گرفته است. میبینیم که فعالیت چندانی صورت نگرفته. در ۲۸ جولای ۲۰۲۱ (۶ مرداد ۱۴۰۰) این صفحه ایجاد شده و در همان روز نیز مخزن یا Repository وایت پیپر ساخته شده، در طول ۴ ماه (تا ماه اکتبر یا مهر ۱۴۰۰) مقداری فعالیت داشته و پس از آن دیگر هیچ فعالیت انجام نداده است. حدود ۷ ماه است که هیچ توسعهدهندهای روی کدهای ووجک فایننس کار نکرده است.
گیت هاب ووجک ۲۷ فالوور دارد که اکثر آنها ایرانی هستند.
توصیههایی برای جلوگیری از به دام افتادن در پروژههای کلاهبرداری
- به تیم و سرمایهگذاران ناشناس اعتماد نکنید.
- اگر وایت پیپر پروژه ضعیف و بدون توضیحات فنی، داشتن غلط املایی در متن و تکرار مکررات بود، از سرمایهگذاری در آن اجتناب کنید.
- وجود کدهای مشکوک در قرارداد هوشمند پروژه (همانند ووجک) بسیار خطرناک است؛ اکثر کاربران حوزه کریپتو با کدها آشنایی ندارند، اما میتوانند از یک برنامهنویس کمک بگیرند تا کدها را بررسی کند.
- تبلیغات توسط سلبریتیها (مخصوصا کسانی که دانش فنی در این زمینه ندارند و فالوورهای زیادی دارند) یکی از نکات منفی بهشمار میآید.
- به هر پروژه و توکنی که از میمها یا تصاویر یا هر چیز مشهوری استفاده میکند، شک کنید. ما قبلا با پروژهای به نام بیت کوین بلک مواجه شدیم که از نام معروفترین ارز دیجیتال برای مقاصد شوم خود استفاده کرده بود.
- هر پروژهای که سوشال مدیای فارسیزبان دارد، مشکوک است. جامعه هدف پروژههای کلاهبرداری، کشورهایی با اقتصاد ضعیف مانند ایران است؛ زیرا کلمه “پول” برای مردم این کشورها واژهای ناشناخته است و میخواهند آن را بهدست بیاورند؛ بنابراین راحتتر فریب شعارها و تبلیغات کلاهبرداران را میخورند.
گول سلبریتیها را نخورید!
متاسفانه در ایران، سلبریتیهای ایرانی (که احتمالا دانش کریپتویی کمی دارند)، چند وقتی است شروع به تبلیغ ووجک کردهاند. این سلبریتیها خواسته یا ناخواسته، صفحات افرادی را تبلیغ کرده که توکن ووج را بهعنوان یک پروژه آیندهدار و قانونی معرفی میکنند. مراقب تبلیغات سلبریتیها باشید؛ بسیاری از آنها دانش کافی در این زمینه ندارند و افراد سودجو از شهرت آنها برای اهداف خود سوءاستفاده میکنند.
در این میان، ما افرادی را میبینیم که دانش نسبی در زمینه ارزهای دیجیتال دارند؛ اما خواسته یا ناخواسته از این موضوع سوءاستفاده میکنند. برخی از این افرادی که توکن WOJ را تبلیغ کردهاند ماهان تیموری، علی حسنی و باربد معصومی (BitBod) هستند. در ادامه نحوه تبلیغ این افراد را مشاهده میکنیم:
واکنش برخی از فعالان حوزه به تبلیغات سلبریتیها را میبینیم:
سخنی با سلبریتیها و فعالان حوزه رمزارزها
سلبریتیهای عزیز: حوزه ارزهای دیجیتال در سالهای اخیر طرفداران زیادی پیدا کرده است؛ بنابراین طبیعتا کلاهبرداران نیز از این فرصت استفاده کرده و از عدم داشتن دانش کافی اکثر کاربران سوءاستفاده میکنند. این حوزه بسیار تخصصی است و نیاز به آموزش دارد. هر توکنی که پا به عرصه وجود میگذارد، مناسب برای سرمایهگذاری نیست و باید حتما تحقیقات روی آن انجام گیرد و عملکرد آن در طی زمان مشاهده شود. بسیاری از ارزهای رمزنگاری شده تا امروز وجود داشتند (و حتی برخی از آنها بسیار معروف بودند)، اما امروز نام و نشانی از آنها نیست. یکی از مهمترین نیازمندیهای این بازار تحلیل فاندامنتال است و پروژهها باید حتما از فیلتر تحلیل بنیادی عبور داده شوند تا مشخص شوند برای سرمایه گذاری مناسباند یا خیر. بنابراین بهتر است اگر در زمینهای تخصص نداریم، درباره آن اظهارنظر نکنیم و آن را تبلیغ نکنیم.
فعالان عزیز حوزه رمزارزها: شما بهعنوان افرادی که دانش حوزه رمزارزها را دارید، باید به کاربران و سرمایهگذاران کمک کنید و به آنها آگاهیرسانی درستی انجام دهید. بسیاری از فعالان در ایران وجود دارند که تمام تلاش خود را در راستای ارتقاء سطح دانش مردم میکنند؛ اما متاسفانه عدهای را میبینیم که از این موضوع سوءاستفاده میکنند و از شهرت خود در راستای منافع شخصی استفاده میکنند. البته با افزایش سطح دانش مردم، این موضوع کمرنگتر میشود و کاربران خود تشخیص میدهند که کدام پروژه برای سرمایهگذاری مناسب است یا خیر. در مجموع رسالت افراد فعال در این حوزه، ارتقاء دانش و آگاهی مردم است.
پرسش و پاسخ (FAQ)
- توکن woj چیست؟
این یک توکن خیریه است که قصد دارد ضررهای تریدرها و افرادی که از آنها کلاهبرداری شده را با پامپ و دامپ قیمت جبران کند. این توکن کلاهبرداری و خطرناک است و متاسفانه توسط سلبریتیهای زیادی تبلیغ شده است.
- آیا wojak finance کلاهبرداری است؟
بله. این پروژه قطعا کلاهبرداری است؛ زیرا در کنار وایت پیپر ضعیف، گروه تلگرامی فارسیزبان و تبلیغ سلبریتیهایی که در این زمینه دانشی ندارند، کدهای قرارداد هوشمند آن طوری طراحی شده، که صاحب کانترکت میتواند انتخاب کند که کدام آدرسها مسدود شوند.
- آیا سرمایه گذاری روی ارز wojak توصیه میشود؟
کدهای قرارداد هوشمند ووجک طوری طراحی شده که صاحب قرارداد میتواند هر آدرسی را در هر زمانی بهعنوان بداکتور یا بازیگر بد تعریف کند و آدرس او را مسدود کند. بنابراین سرمایهگذاری روی این رمزارز بههیچ عنوان توصیه نمیشود.
جمعبندی
در این مقاله، به نقد و بررسی Wojak Finance پرداختیم. این پروژه با عنوان خیریه ایجاد شده و ادعا میکند که توکن WOJ برای جبران خسارتهای تریدرها و افرادی که از آنها کلاهبرداری شده پرداخت میشود. در وایت پیپر ووجک هیچ توضیح فنی درباره این که چطور این کار را انجام میدهد، پیدا نکردیم؛ اما متوجه شدیم که منظور پروژه از جبران خسارات کاربران، پامپ قیمت ووج است تا کاربران سود کنند و از این روش ضررهایشان را جبران کنند. در ادامه بررسیها، در کنار وایت پیپر ضعیف و وجود سوشالمدیاهای فارسیزبان، به تبلیغات سلبریتیها و فعالان حوزه کریپتو رسیدیم و در نهایت نیز کدهای خطرناک ووجک فایننس را بررسی کردیم. بنابراین این پروژه از هر نظر خطرناک است و بههیچ عنوان توصیه نمیکنیم که در آن سرمایهگذاری کنید.