بازار ارزهای دیجیتال بهدلیل خلا قانونی و نبود نهادهای نظارتی به جولانگاهی برای کلاهبرداران تبدیل شده است. یکی از رایجترین روشهای کلاهبرداری، ساخت پلتفرمهایی با ظاهری حرفهای است که عملا برای شکار سرمایه کاربران طراحی میشوند. بسیاری از سرمایهگذاران تنها بهدلیل همین ظاهر معتبر، بیگدار به آب میزنند و در کمتر از چند دقیقه داراییهایشان را به کلاهبرداران میسپارند و متاسفانه دیگر راهی برای پیگیری یا بازگرداندن سرمایه وجود ندارد. اما نکته قابلتامل این است که شناسایی پلتفرمهای سرمایهگذاری جعلی ارزهای دیجیتال آنقدرها هم که فکر میکنید، دشوار نیست. در این مطلب از میهن بلاکچین قصد داریم ۱۰ نشانه مهم را معرفی کنیم که به شما کمک میکند قبل از آنکه دیر شود پلتفرمهای کلاهبرداریهای رمزارزی را تشخیص دهید.
نشانههای شناسایی پلتفرمهای سرمایهگذاری جعلی ارزهای دیجیتال چیست؟
غیرمتمرکز بودن بازار ارزهای دیجیتال شبیه یک شمشیر دولبه است؛ چراکه از یک طرف کاربران در غیاب نهادهای متمرکز و واسطهها، کنترل کامل داراییهای خود را در اختیار دارند و دیگر نگران مسدود شدن حسابها نیستند. اما همین آزادی بیقید و شرط به مامنی برای سودجویان و کلاهبرداران تبدیل شده است، آنهایی که در پلتفرمهای جعلی با ظاهری فریبنده برای کاربران تازهوارد و حتی حرفهای دام پهن میکنند. در ادامه، با ۱۰ نشانه هشداردهندهای آشنا میشویم که هنگام انتخاب یک پلتفرم سرمایهگذاری ارز دیجیتال باید به آنها دقت کنیم:
۱. وعده سودهای غیرواقعی
نشانه مشکوک: پلتفرمهای سرمایهگذاری جعلی ارزهای دیجیتال اغلب سعی میکنند با وعدههای غیرواقعی مانند «فقط در چند روز ۱ بیتکوین بهدست آورید!» کاربران را جذب کنند. در حالی که پلتفرمهای معتبر نیازی به این نوع تبلیغات اغراقآمیز ندارند.
روش بررسی: هیچ پلتفرم معتبری وعدههای کلان، آنهم در کوتاهمدت نمیدهد. خدمات یک پلتفرم معتبر باید به خودی خود ارزش داشته باشد. چنین وعدههایی نشانه بارز کلاهبرداری بودن یک پروژه هستند.
۲. اعضای تیم ساختگی
نشانه مشکوک: ساختن صفحه «درباره ما» برای هر وبسایتی آسان است، بهویژه اگر آن پلتفرم ادعای ارائه خدمات غیرمتمرکز را داشته باشد. انتظار میرود چنین صفحهای شامل عکس و یک توضیح کوتاه درباره هر عضو و لینک به شبکههای اجتماعی معتبر مانند لینکدین باشد.
روش بررسی: صفحه معرفی تیم را بهدقت بررسی کنید. ممکن است برخی کلاهبرداران برای همان اعضای ساختگی، صفحههای جعلی در شبکههای اجتماعی ایجاد کرده باشند. بنابراین، باید دنبال تعاملات واقعی در این صفحات باشید و سابقه هر عضو را در پروژههای قبلی بررسی کنید.
۳. وایتپیپر ضعیف یا غیرمنسجم
نشانه مشکوک: بسیاری از کلاهبرداران فرض را بر این میگذارند که کاربران وایتپیپر پروژه را مطالعه نمیکنند؛ بههمین دلیل معمولا متنی را با کمک ابزارهایی مانند چت جیپیتی آماده میکنند یا حتی از پروژههای معتبر کپیبرداری میکنند.
روش بررسی: وایتپیپر پروژه را با دقت مطالعه کنید. ببینید آیا پروژه واقعا قصد دارد یک مشکل واقعی را حل کند یا خیر. همچنین باید هدف مشخص، کاربرد عملی و برنامه واقعبینانهای برای آینده داشته باشد. مراقب واژههای پر زرقوبرق باشید و فریب حرفهای کلیشهای را نخورید.
۴. تاییدیههای جعلی از شرکتها یا رسانهها
نشانه مشکوک: همانطور که ساختن صفحه جعلی «درباره ما» برای تیم پروژه آسان است، قرار دادن لوگوی رسانههایی مانند فوربز یا بلومبرگ روی صفحه اصلی یک وبسایت کار سختی نیست. کلاهبرداران با این روشها سعی میکنند خودشان را معتبر جلوه دهند.
روش بررسی: بهجای اعتماد به ادعاهای موجود در وبسایت یک صرافی ارز دیجیتال، اخبار رسمی یا اطلاعیههای مطبوعاتی را در منابع مستقل جستجو کنید. بهطور مثال، کوین تلگراف فهرستی از صرافیهای معتبر منتشر میکند که ابزار مناسبی برای تشخیص سایتهای جعلی کریپتویی بهشمار میآید.
۵. فقدان اطلاعات نظارتی
نشانه مشکوک: درست است که پلتفرمهای متمرکز و غیرمتمرکز شرایط نظارتی متفاوتی دارند؛ اما اگر قصد دارید با یک صرافی متمرکز کار کنید این را بدانید که این پلتفرمها بدون مجوز قانونی نمیتوانند فعالیت رسمی داشته باشند.
روش بررسی: معمولا میتوان از طریق پایگاههای داده دولتی بررسی کرد که آیا صرافیهای متمرکز، مجوز فعالیت رسمی دارد یا خیر. بهطور مثال، خودداری مدیرعامل تتر (USDT) از پیروی چارچوب نظارتی میکا (MiCA) در اتحادیه اروپا باعث ایجاد تردیدهای گسترده در میان فعالان این صنعت شده است.
۶. روشهای فروش اجباری و تبلیغات تهاجمی
نشانه مشکوک: اگر پلتفرمی از طریق پیام مستقیم در شبکههایی مانند ایکس (توییتر سابق) تلگرام یا دیسکورد با شما ارتباط برقرار کرد و پیشنهاد «فرصت ویژه» یا «تخفیف محدود» داد، مطمئن شوید که با یک پروژه کلاهبرداری مواجه هستید.
روش بررسی: هیچ صرافی معتبری از طریق ارسال پیام در شبکههای اجتماعی با مشتری ارتباط برقرار نمیکند. این شیوه یکی از رایجترین روشهای کلاهبرداران ارزهای دیجیتال است.
۷. اطلاعات جعلی درباره مکان یا راههای ارتباطی
نشانه مشکوک: صرافیهای ارز دیجیتال معتبر و حتی پلتفرمهای غیرمتمرکز نیز باید راهی برای ارتباط با کاربران داشته باشند. برای مثال، یونیسواپ یک ایمیل پشتیبانی دارد که میتوان با آن در ارتباط بود. اما پلتفرمهای متمرکز علاوه بر ایمیل، باید آدرس فیزیکی دفاتر خود را نیز در سایت درج کنند بهطوریکه بتوان صحت آن را از طریق گوگل مپ بررسی کرد.
روش بررسی: اگر هیچگونه اطلاعات تماس مانند ایمیل یا آدرس در دسترس نیست، آن را یک هشدار جدی درنظر بگیرید.
۸. نظرات جعلی کاربران
نشانه مشکوک: بسیاری از محصولات فناوری، از جمله پروژههای بلاکچینی، در وبسایت خود بخش نظرات کاربران دارند؛ اما تشخیص واقعی یا جعلی بودن این نظرات بسیار مهم است. اگر همه نظرات فقط تعریف و تمجید باشند و زبان آنها تکراری و بدون نگاه انتقادی باشد، احتمالا توسط خود پروژه یا حتی با کمک هوش مصنوعی تولید شدهاند.
روش بررسی: نظرات کاربران را در ردیت و سایر شبکههای اجتماعی بررسی کنید. اگر پروژه هیچ حساب کاربری فعالی در شبکههای اجتماعی نداشته باشد، جای شک و تردید بیشتری وجود دارد.
۹. ایردراپها یا هدایای جعلی
نشانه مشکوک: برخی پروژههای کلاهبرداری ممکن است با برگزاری ایردراپ یا قرعهکشیهای جعلی توجه کاربران را جلب کنند و از شما بخواهند کلید خصوصی یا عبارت بازیابی کیف پولتان را وارد کنید.
روش بررسی: ایردراپهای معتبر معمولا از طریق شبکههای اجتماعی رسمی مانند X، وبسایت رسمی پروژه یا وبلاگ پلتفرم در سایت مدیوم (Medium) اعلام میشود. آنها فقط آدرس عمومی کیف پولتان را از شما میخواهند، نه چیز دیگری.
۱۰. عدم امکان برداشت وجه بهصورت ارزهای فیات
نشانه مشکوک: اگر در یک صرافی ارز دیجیتال هیچ روشی برای اتصال به حساب بانکی و امکان برداشت دارایی بهصورت ارزهای فیات (مانند دلار، یورو یا ریال) وجود نداشته باشد، یعنی اینکه مجوز قانونی ندارد. چنین پلتفرمهایی معمولا از شما میخواهند فقط با ارزهای دیجیتال کار کنید و هیچ گزینهای برای نقد کردن سرمایه در اختیار شما نمیگذارند.
روش بررسی: اگر هنگام ثبتنام در یک صرافی، بهجای ارائه روشهایی مانند اتصال به کارت بانکی یا حساب بانکی، از شما بخواهد که ارزهای دیجیتالتان را به کیف پول اختصاصی صرافی منتقل کنید، این یک زنگ خطر جدی است. چنین رفتاری نشانه غیرقانونی بودن یا فقدان اعتبار پلتفرم است.
جمعبندی
کلاهبرداری ارز دیجیتال معمولا از طریق فریبدادن کاربران و وادار کردن آنها به تصمیمگیریهای شتابزده شکل میگیرد. وعده سودهای غیرواقعی، تیمهای جعلی، وایتپیپرهای ضعیف، تأییدیههای ساختگی، نبود اطلاعات نظارتی، تاکتیکهای فروش تهاجمی، اطلاعات تماس جعلی، نظرات غیرواقعی و ایردراپهای دروغین تنها بخشی از شگردهای کلاهبرداران هستند. برای سرمایهگذاری یا معامله در دنیای ارزهای دیجیتال، احتیاط حرف اول را میزند. هیچوقت صرفا به ظاهر وبسایت یا وعدههای جذاب اعتماد نکنید. زمان بگذارید، تحقیق کنید و تمام اطلاعات یک پلتفرم را بهدقت بررسی کنید. توصیه میشود یک چکلیست شخصی تهیه کنید تا هنگام انتخاب پلتفرمهای سرمایهگذاری ارزهای دیجیتال از تلههای کلاهبرداران در امان بمانید. بهنظر شما چه نشانههای دیگری را میتوان به این چکلیست اضافه کرد؟ آیا تا بهحال با یک پلتفرم ارز دیجیتال مشکوک روبرو شدهاید؟ تجربهتان را با ما و دیگر خوانندگان به اشتراک بگذارید و چراغ راه علاقهمندان به بازار کریپتو باشید.