تا چند سال پیش، یکی از راه‌های اصلی رقابت میان کیف پول‌های ارز دیجیتال، پشتیبانی سریع‌تر از توکن‌های پرطرفدار بود. کیف پولی که زودتر از رقبا یک ارز دیجیتال محبوب را به فهرست دارایی‌هایش اضافه می‌کرد یا از توکنی پشتیبانی می‌کرد که هنوز در کیف پول‌های دیگر در دسترس نبود، شانس بیشتری برای جذب کاربر داشت. در آن زمان، تنوع دارایی‌ها می‌توانست یک مزیت رقابتی مهم باشد.
اما بازار حالا تغییر کرده است. تنها در سال گذشته بیش از ۱۱.۵ میلیون توکن از بین رفتند که بخش عمده آن‌ها میم‌کوین بودند. پلتفرم‌هایی مانند پامپ.فان (Pump.fun) هم ساخت توکن جدید را به کاری چنددقیقه‌ای و تقریباً رایگان تبدیل کرده‌اند. وقتی ساخت توکن تا این اندازه ساده است و اضافه کردن دارایی‌های جدید به کیف پول‌ها هم دشواری سابق را ندارد، داشتن فهرستی بلندبالا از ارزهای دیجیتال دیگر برگ برنده محسوب نمی‌شود.
حالا که تقریباً هر کیف پولی می‌تواند از دارایی‌های مشابهی پشتیبانی کند، چرا بعضی از آن‌ها به نام‌هایی شناخته‌شده در بازار تبدیل می‌شوند، اما بسیاری دیگر در جذب و حفظ کاربران ناکام می‌مانند؟ در این مقاله از میهن بلاکچین که برگرفته از مطلبی در سایت بی‌این‌کریپتو (Beincrypto) است، به این سوال پاسخ می‌دهیم.
- بیشتر بخوانید: کیف پول ارز دیجیتال چیست؟ راهنمای جامع ۲۰۲۶
ذخیره‌سازی فقط نقطه شروع است
پیش‌تر، مهم‌ترین وظیفه یک کیف پول ارز دیجیتال نگهداری امن دارایی‌ها بود. اما حالا این قابلیت به نقطه شروع کار تبدیل شده است. کاربران علاوه بر امنیت و کنترل دارایی‌ها، انتظار دارند بتوانند بخش عمده فعالیت‌های مالی خود در دنیای کریپتو را از طریق همان کیف پول انجام دهند.
شکست‌ها و ورشکستگی‌های صرافی‌های متمرکز در سال‌های گذشته نیز به افزایش استقبال از کیف پول‌های خودحضانتی (Self-Custody) کمک کرده است. در این کیف پول‌ها، کنترل کلیدهای خصوصی و در نتیجه دسترسی به دارایی‌ها در اختیار خود کاربر قرار دارد. طبیعی است که با افزایش استقبال از این مدل، انتظارات از امکانات کیف پول‌ها هم بیشتر شود.
کاربران دیگر نمی‌خواهند برای هر فعالیتی میان چند اپلیکیشن جابه‌جا شوند. آن‌ها ترجیح می‌دهند بتوانند از داخل یک محیط واحد ارز دیجیتال بخرند و بفروشند، دارایی‌هایشان را میان شبکه‌های مختلف سواپ کنند، توکن‌ها را استیک کنند، از استیبل‌کوین‌های بلااستفاده سود بگیرند و حتی با کارت بانکی یا کارت پرداخت متصل به کیف پول هزینه‌های روزمره را بپردازند.
در حال حاضر، هنوز تعداد زیادی از کیف پول‌ها همه این امکانات را به‌صورت یکجا ارائه نمی‌کنند، اما روند حرکت بازار به‌وضوح به همین سمت است. کیف پول‌ها دیگر صرفاً ابزار هولد دارایی‌های دیجیتال نیستند و به‌تدریج به پلتفرم‌هایی برای مدیریت بخش‌های مختلف فعالیت مالی کاربران تبدیل می‌شوند.
تغییر مسیر دی‌سنت (D’CENT) مثال روشنی از این تحول است. این شرکت کره‌ای کار خود را با تولید کیف پول سخت‌افزاری آغاز کرد؛ محصولی که وظیفه اصلی آن نگهداری امن کلیدهای خصوصی بود. اما تیم دی‌سنت به‌مرور متوجه شد کاربران پس از انتقال دارایی‌هایشان به کیف پول، برای انجام معامله یا تبدیل آن‌ها ناچارند از اپلیکیشن خارج شوند و سراغ سرویس‌های دیگری بروند.
دی‌سنت برای حل این مشکل، محصول خود را از یک ابزار صرفاً ذخیره‌سازی به چیزی تبدیل کرد که آن را «کیف پول تعاملی» (Action Wallet) می‌نامد. این شرکت با اتصال به API صرافی چنج‌ناو (ChangeNOW)، امکان سواپ ارزهای دیجیتال را مستقیماً به کیف پول اضافه کرد تا کاربران بتوانند بدون خروج از محیط آن، دارایی‌هایشان را به یکدیگر تبدیل کنند.
این تغییر با رشد قابل‌توجه آمارهای دی‌سنت همراه شد به طوری که این شرکت تا سال ۲۰۲۵ بیش از یک میلیون کاربر ثبت‌نام‌شده و بیش از ۴۰ هزار کاربر فعال روزانه داشت. فروش دستگاه‌های سخت‌افزاری آن نیز نسبت به سال قبل تقریباً سه برابر شد.
تجربه دی‌سنت نشان می‌دهد که حتی یک کیف پول سخت‌افزاری هم برای حفظ کاربرانش نمی‌تواند فقط به امنیت و نگهداری دارایی‌ها متکی بماند. امکاناتی که استفاده واقعی از دارایی‌ها را ممکن می‌کنند، به همان اندازه اهمیت پیدا کرده‌اند.
استیبل‌کوین‌ها به عادت روزمره کاربران تبدیل شده‌اند
در میان کاربردهای مختلف ارزهای دیجیتال، استیبل‌کوین‌ها بیش از بسیاری از گزینه‌های دیگر توانسته‌اند جای خود را در فعالیت‌های روزمره کاربران باز کنند. این دارایی‌ها که معمولاً ارزش آن‌ها به یک ارز رایج مانند دلار متصل است، امکان انتقال پول و نگهداری ارزش را بدون نوسانات شدید بسیاری از رمزارزها فراهم می‌کنند.
حجم تسویه تراکنش‌ها با استیبل‌کوین‌ها در سال ۲۰۲۵ به چندین تریلیون دلار رسید و در سال ۲۰۲۶ هم توجه به این دارایی‌ها بیشتر شده؛ مقیاسی که آن‌ها را به شبکه‌های پرداخت سنتی و شرکت‌های بزرگ فعال در حوزه کارت نزدیک‌تر کرد.
یکی از دلایل این استقبال، سرعت و هزینه پایین انتقال است. انتقال معادل یک دلار از طریق برخی شبکه‌های بلاکچینی می‌تواند در کمتر از یک ثانیه و با کارمزدی کمتر از یک سنت انجام شود. چنین قابلیتی استیبل‌کوین‌ها را به گزینه‌ای کاربردی برای پرداخت، انتقال پول و جابه‌جایی دارایی تبدیل می‌کند.
در این میان، کیف پول‌هایی که نگهداری، انتقال و خرج کردن استیبل‌کوین‌ها را ساده می‌کنند و امکان کسب سود از موجودی بلااستفاده را هم در اختیار کاربران می‌گذارند، شانس بیشتری برای تبدیل شدن به ابزارهای روزمره دارند. به بیان دیگر، ارزش یک کیف پول فقط به تعداد دارایی‌هایی که می‌تواند نگهداری کند وابسته نیست؛ بلکه به امکاناتی بستگی دارد که استفاده از این دارایی‌ها را آسان‌تر می‌کنند.
استیبل‌کوین‌ها از طرف دیگر می‌توانند راه ورود افراد خارج از بازار کریپتو به این حوزه باشند. بسیاری از افراد ممکن است علاقه‌ای به معامله ارزهای پرنوسان نداشته باشند، اما از انتقال سریع پول، پرداخت‌های بین‌المللی یا نگهداری دارایی دلاری استقبال کنند. وقتی انجام چنین کارهایی از طریق یک کیف پول ساده و بدون درگیر شدن با پیچیدگی‌های فنی بلاکچین امکان‌پذیر باشد، احتمال جذب کاربران جدید نیز بیشتر می‌شود.
به همین دلیل، گسترش کاربرد استیبل‌کوین‌ها فقط به رشد یک گروه از دارایی‌های دیجیتال محدود نمی‌شود؛ این روند می‌تواند نحوه استفاده عموم مردم از کیف پول‌های ارز دیجیتال را هم تغییر دهد.
تجربه کاربری برنده را مشخص می‌کند
اضافه کردن امکانات مختلف به یک کیف پول زمانی مزیت محسوب می‌شود که استفاده از آن‌ها برای کاربر ساده باشد. اینجاست که تجربه کاربری به یکی از مهم‌ترین میدان‌های رقابت میان کیف پول‌های ارز دیجیتال تبدیل می‌شود؛ حوزه‌ای که هنوز بسیاری از محصولات بازار در آن با مشکل روبه‌رو هستند.
برای کاربران تازه‌وارد، فرایند استفاده از یک کیف پول می‌تواند با موانع متعددی همراه باشد. نگهداری عبارت بازیابی (Seed Phrase)، انتخاب شبکه درست هنگام انتقال دارایی و تأمین کارمزد تراکنش‌ها از جمله مواردی هستند که ممکن است در همان مراحل اولیه باعث سردرگمی یا حتی انصراف کاربران از تعامل با دنیای کریپتو شوند.
یکی از فناوری‌هایی که می‌تواند این پیچیدگی‌ها را کاهش دهد، انتزاع حساب (Account Abstraction) است. استانداردهای جدید در این حوزه به توسعه‌دهندگان اجازه می‌دهند بخش‌هایی از فرایندهای فنی را از دید کاربران پنهان کنند. برای مثال، کیف پول می‌تواند هزینه کارمزد شبکه را به نمایندگی از کاربر بپردازد، چند تراکنش را در قالب یک عملیات اجرا کند یا نیاز به انتخاب دستی شبکه بلاکچین را کاهش دهد.
هدف این تغییرات آن است که کار با کیف پول ارز دیجیتال تا حد امکان به استفاده از یک اپلیکیشن معمولی نزدیک شود؛ به‌طوری که کاربران برای انجام ساده‌ترین فعالیت‌ها مجبور نباشند با جزئیات فنی بلاکچین درگیر شوند.
کیف پول متامسک (MetaMask) یکی از ولت‌های معروفی است که به این سمت حرکت کرده. این کیف پول امکان صدور مجوزهای محدود برای برنامه‌های غیرمتمرکز (dApp) را فراهم کرده است. برای مثال، کاربر می‌تواند به یک برنامه اجازه دهد روزانه حداکثر ۱۰ واحد یو‌اس‌دی کوین (USDC) از دارایی‌هایش را خرج کند یا یک استراتژی را برای مدت ۳۰ روز اجرا کند. در این حالت، به‌جای تأیید جداگانه هر تراکنش، کاربر یک‌بار مجوزی با سقف و مدت‌زمان مشخص صادر می‌کند.
چنین قابلیت‌هایی می‌توانند تعداد مراحل لازم برای انجام فعالیت‌های مختلف را کاهش دهند و کنترل بیشتری در اختیار کاربر بگذارند. در نهایت، کیف پولی که یک کاربر تازه‌وارد بتواند بدون نیاز به آموزش‌های طولانی از آن استفاده کند، شانس بیشتری برای رشد و جذب مخاطبان گسترده‌تر خواهد داشت.
برندگان بازار، بخش‌های پیچیده را به شرکای متخصص می‌سپارند
تبدیل یک کیف پول به پلتفرمی جامع برای مدیریت دارایی‌های دیجیتال، به زیرساخت‌های متعددی نیاز دارد. سواپ، استیکینگ، تبدیل ارزهای رایج به رمزارز و برعکس، خدمات کارت پرداخت و انتقال دارایی میان بلاکچین‌ها هرکدام مسئله فنی و تجاری مستقلی هستند. تأمین نقدینگی، مدیریت ریسک و رعایت مقررات نیز پیچیدگی این خدمات را بیشتر می‌کند.
ساخت تمام این زیرساخت‌ها از ابتدا می‌تواند سال‌ها زمان و منابع یک تیم را به خود اختصاص دهد؛ کاری که برای بسیاری از شرکت‌های فعال در حوزه کیف پول نه از نظر مالی و نه از نظر نیروی انسانی به‌صرفه نیست. حتی شرکت‌های بزرگ نیز معمولاً همه امکانات را در داخل مجموعه خود توسعه نمی‌دهند و بخشی از آن‌ها را از ارائه‌دهندگان تخصصی دریافت می‌کنند. برای مثال، زیرساخت سواپ ممکن است از طریق API یک صرافی تأمین شود و خدمات پرداخت با کارت نیز به یک شرکت متخصص واگذار شود.
کیک ولت (Cake Wallet) نمونه‌ای از کیف پول‌هایی است که از این رویکرد استفاده کرده‌اند. با افزایش تنوع دارایی‌های کاربران، نیاز به معامله و تبدیل ارزهای دیجیتال در داخل اپلیکیشن نیز بیشتر شد. کاربران دیگر نمی‌خواستند برای تبدیل یک دارایی به دارایی دیگر، کیف پول را ترک کنند و سراغ یک صرافی جداگانه بروند.
تیم کیک ولت برای پاسخ به این نیاز می‌توانست یک موتور معاملاتی اختصاصی بسازد؛ اما توسعه چنین زیرساختی بخش بزرگی از توان فنی شرکت را درگیر می‌کرد. در عوض، این کیف پول از یک API سواپ استفاده کرد و منابع توسعه خود را بیشتر به دو حوزه امنیت و بهبود رابط کاربری اختصاص داد.
طبق آمار منتشرشده، پایگاه کاربران کیک ولت به دنبال این تغییرات رشدی ۱۱۷ برابری را تجربه کرد و از حدود ۱۵ هزار دانلود به ۱.۷۵ میلیون کاربر رسید. این کیف پول همچنین حدود ۳۰۰ هزار کاربر فعال ماهانه داشت.
چنج‌ناو که با کیف پول‌هایی در اندازه‌های مختلف همکاری کرده است، معتقد است میان پروژه‌هایی که توانسته‌اند در این بازار باقی بمانند، یک الگوی مشترک وجود دارد: آن‌ها سریع‌تر با نیازهای کاربران هماهنگ شده‌اند و از همان مراحل اولیه، همکاری با شرکای تخصصی را جدی گرفته‌اند.
این رویکرد به معنای کنار گذاشتن توسعه داخلی نیست؛ بلکه تقسیم درست کارهاست. کیف پول‌ها می‌توانند بخش‌هایی مانند زیرساخت معاملاتی یا خدمات پرداخت را به شرکت‌های متخصص بسپارند و تمرکز تیم خود را روی امنیت، تجربه کاربری و قابلیت‌هایی بگذارند که آن محصول را از رقبا متمایز می‌کند.
مدل درآمدی کیف پول‌ها به استفاده واقعی کاربران وابسته شده است
افزایش تعداد نصب یک اپلیکیشن دیگر معیار قابل اتکایی برای سنجش موفقیت آن نیست. تقریباً همه می‌دانند که می‌توان با تبلیغات و هزینه‌های بازاریابی، تعداد دانلودها را بالا برد؛ اما این آمار به‌تنهایی نشان نمی‌دهد که کاربران واقعاً از محصول استفاده می‌کنند یا قرار است به آن وفادار بمانند.
در سال‌های گذشته، بخشی از مدل درآمدی و رقابت کیف پول‌ها بر جذب توجه کاربران استوار بود: افزایش نصب، اضافه کردن توکن‌های پرطرفدار و جلب توجه بازار با پشتیبانی از دارایی‌های جدید. اما حالا بخش مهم‌تری از درآمد این محصولات از فعالیت‌هایی به دست می‌آید که کاربران واقعاً در آن‌ها انجام می‌دهند؛ از جمله سواپ، انتقال استیبل‌کوین، استیکینگ و پرداخت با کارت‌های اعتباری.
این تغییر باعث شده اولویت توسعه‌دهندگان نیز عوض شود. دیگر صرفاً جذب کاربر و ثبت‌نام او کافی نیست؛ مهم این است که کاربر پس از نصب، بارها به کیف پول برگردد و از امکانات آن استفاده کند. چنین کاربری است که می‌تواند از طریق انجام تراکنش‌ها و استفاده از خدمات مختلف، برای کسب‌وکار درآمد ایجاد کند.
برای مثال، تیم تراست والت (Trust Wallet) روی افزایش سهم کاربرانی تمرکز دارد که پس از نصب، دوباره به اپلیکیشن بازمی‌گردند. دلیل این رویکرد روشن است: کاربران بازگشتی احتمال بیشتری دارد که از خدمات کیف پول استفاده کنند و تراکنش انجام دهند.
به این ترتیب، استفاده مداوم و عمیق کاربران به بخش اصلی ارزش محصول تبدیل شده است و مدل درآمدی نیز بر پایه همین فعالیت شکل می‌گیرد. در چنین شرایطی، کیف پولی موفق‌تر خواهد بود که بتواند نیازهای واقعی کاربران را پوشش دهد و آن‌ها را به استفاده مستمر از خدماتش ترغیب کند.
نسل بعدی کیف پول‌های موفق
به نظر می‌رسد در نسل بعدی کیف پول‌های ارز دیجیتال، موفقیت بیش از آنکه به تعداد توکن‌های پشتیبانی‌شده وابسته باشد، با میزان استفاده روزمره کاربران سنجیده شود. فهرست بلندبالای دارایی‌ها به‌تنهایی نمی‌تواند کاربران را برای مدت طولانی حفظ کند؛ آنچه اهمیت دارد، امکاناتی است که نگهداری و استفاده از این دارایی‌ها را ساده و کاربردی می‌کند.
کیف پول‌های موفق آینده احتمالاً آن‌هایی خواهند بود که انجام تراکنش‌های روزمره را آسان‌تر کنند، برای دریافت خدمات مختلف کاربران را به اپلیکیشن‌های دیگر نفرستند و بتوانند از فعالیت واقعی آن‌ها یک مدل درآمدی پایدار بسازند.
در این مسیر، همکاری با شرکت‌های ارائه‌دهنده زیرساخت نیز اهمیت زیادی دارد. سرویس‌هایی مانند API صرافی‌ها به توسعه‌دهندگان اجازه می‌دهند امکاناتی مانند سواپ را بدون نیاز به ساخت موتور معاملاتی اختصاصی به کیف پول اضافه کنند. چنین همکاری‌هایی می‌تواند مسیر توسعه محصول را کوتاه‌تر کند و به تیم‌ها فرصت دهد روی امنیت و تجربه کاربری تمرکز بیشتری داشته باشند.
با ساده‌تر شدن ساخت توکن‌های جدید، پشتیبانی از تعداد زیادی دارایی دیگر برگ برنده کیف پول‌ها نیست. مزیت رقابتی اصلی به محصولاتی تعلق می‌گیرد که ارزهای دیجیتال را از دارایی‌هایی صرفاً قابل نگهداری، به ابزارهایی کاربردی برای پرداخت، انتقال پول و مدیریت سرمایه تبدیل می‌کنند.
در بازاری که هر روز شلوغ‌تر می‌شود، برنده لزوماً کیف پولی نیست که بیشترین توکن را در فهرست خود دارد؛ بلکه محصولی است که کاربران برای انجام کارهای واقعی و روزمره به آن مراجعه می‌کنند و دلیلی برای ماندن در آن دارند.
