در روزهایی که دیفای دوباره زیر ذره‌بین فعالان بازار قرار گرفته، ویتالیک بوترین (Vitalik Buterin)، هم‌بنیان‌گذار اتریوم، مرز روشنی میان آنچه «دیفای واقعی» می‌داند و آنچه صرفاً بهره‌گیری از دارایی‌های متمرکز در قالبی جدید است، ترسیم کرده است. او در اظهارات اخیرش، صراحتاً به مدل‌هایی تاخته که دیفای را به ابزاری برای کسب سود از استیبل کوین‌های متمرکز تقلیل می‌دهند؛ بدون آن‌که تغییری معنادار در ساختار ریسک ایجاد کنند.
به گزارش میهن بلاکچین، بوترین در گفت‌وگویی در شبکه اجتماعی ایکس تاکید کرده که ارزش اصلی دیفای نه در «سود گرفتن» از دارایی‌ها، بلکه در تغییر نحوه توزیع و مدیریت ریسک نهفته است. از نگاه او، اگر یک پروتکل صرفاً همان ریسک‌های سیستم مالی متمرکز را بازتولید کند، حتی اگر روی بلاکچین اجرا شود، فاصله چندانی با امور مالی سنتی ندارد.
نقد مدل‌های ییلد محور مبتنی بر USDC
اظهارات بوترین در زمانی مطرح می‌شود که توجهات دوباره به کاربردهای غالب دیفای، به ویژه بازارهای وام‌دهی مبتنی بر استیبل کوین‌هایی مانند یو‌اس‌دی کوین (USDC)، جلب شده است. هرچند او نام پروتکل مشخصی را ذکر نکرد، اما به‌طور واضح محصولاتی را هدف قرار داد که بر پایه «ییلد USDC» ساخته شده‌اند.
به گفته بوترین، این مدل‌ها به‌شدت به صادرکنندگان متمرکز استیبل کوین وابسته‌اند و در عمل، ریسک ناشر یا ریسک طرف مقابل را به‌طور معناداری کاهش نمی‌دهند. از نگاه او، این نوع ساختارها بیشتر شبیه انتقال دارایی متمرکز به یک رابط غیرمتمرکز هستند و به هیچ عنوان وعده اصلی دیفای را محقق نمی‌کنند.
بوترین در سمت دیگر دو مسیر را به عنوان گزینه‌هایی نزدیک‌تر به روح اولیه دیفای معرفی کرده است. مسیر نخست، استیبل کوینی الگوریتمی با پشتوانه اتریوم است؛ مدلی که در آن کاربران با وثیقه‌گذاری دارایی‌های کریپتویی استیبل کوین مینت می‌کنند.
مسیر دوم از نگاه او، استیبل کوین‌های الگوریتمی با پشتوانه دارایی‌های دنیای واقعی (RWA) است؛ البته به شرطی که این استیبل کوین‌ها به‌شکل محافظه‌کارانه طراحی و بیش‌ازحد وثیقه‌گذاری شوند.
این اظهارات در حالی مطرح می‌شود که بخش بزرگی از بازار وام‌دهی دیفای روی اتریوم همچنان به USDC وابسته است و میلیاردها دلار نقدینگی حول این استیبل کوین می‌چرخد. از نگاه بوترین، این تمرکز بالا نشان می‌دهد دیفای هنوز در تحقق وعده اصلی خود یعنی غیرمتمرکزسازی واقعی ریسک راه درازی در پیش دارد.
تأکید دوباره بوترین بر استیبل کوین‌های غیرمتمرکز
بوترین در اصل با استیبل کوین‌ها مخالفتی ندارد، اما سوال اصلی او این است که آیا مدل‌های رایج امروز واقعاً ریسک را غیرمتمرکز کرده‌اند یا صرفاً همان ریسک‌های سیستم مالی سنتی را به بلاکچین منتقل کرده‌اند. او پیش‌تر نیز هشدار داده بود اتریوم به استیبل کوین‌هایی مقاوم‌تر نیاز دارد؛ استیبل کوین‌هایی که وابستگی کمتری به ناشران متمرکز و یک ارز فیات واحد داشته باشند.
به گفته بوترین، یک استیبل کوین ایده‌آل باید بتواند در برابر ریسک‌های بلندمدت اقتصاد کلان، بی‌ثباتی ارزی و حتی شکست‌های دولتی دوام بیاورد و همزمان از نظر فنی نیز در برابر خطاهای پروتکلی و دست‌کاری اوراکل‌ها مقاوم باشد.
