اگر به کسی بگویید قیمت بیت کوین در یک سال گذشته ۱۴ درصد رشد کرده، احتمال اینکه خودش هم به خرید ارز دیجیتال فکر کند بیشتر میشود. این فقط یک فرضیه نیست؛ پژوهش جدید بانک فدرال رزرو کلیولند نشان میدهد اطلاع از رشد قیمت بیت کوین واقعاً میتواند افراد بیشتری را وارد بازار کریپتو کند.
به گزارش میهن بلاکچین، نتایج این پژوهش نشان میدهد بازدهی گذشته فقط بر احساسات سرمایهگذاران فعلی اثر نمیگذارد، بلکه میتواند افراد خارج از بازار را نیز به خرید ترغیب کند. پژوهشگران معتقدند این سازوکار میتواند یکی از عواملی باشد که در شکلگیری چرخههای صعودی شدید و حتی حبابهای سفتهبازانه نقش دارد.
بازدهی بیت کوین افراد بیشتری را وارد بازار میکند
پژوهشگران بانک فدرال رزرو کلیولند برای بررسی این موضوع در سال ۲۰۲۵، شرکتکنندگان یک نظرسنجی را بهصورت تصادفی به یک گروه کنترل و شش گروه آزمایشی تقسیم کردند. برخی افراد اطلاعاتی درباره عملکرد بیت کوین، شاخص S&P 500، سهام گیماستاپ (GameStop) یا پیشبینی تورم فدرال رزرو دریافت کردند.
در این آزمایش، به یک گروه گفته شد بیت کوین طی ۱۲ ماه گذشته ۱۴ درصد رشد کرده است. گروه دیگری هم نمودار قیمت بیت کوین را دیدند. سپس پژوهشگران در نظرسنجیهای بعدی بررسی کردند که آیا این اطلاعات روی تصمیم افراد تأثیر گذاشته است یا نه.
نتیجه نشان داد احتمال اینکه افراد اعلام کنند ارز دیجیتال دارند، در گروه اول ۲.۴۱ واحد درصد و در گروه دوم ۲.۴۸ واحد درصد بیشتر شده است.
شاید این اعداد در نگاه اول کوچک به نظر برسند، اما وقتی بدانیم پیش از آزمایش فقط حدود ۱۱ درصد شرکتکنندگان گفته بودند ارز دیجیتال دارند، اهمیت آنها بیشتر میشود. به بیان ساده، مشاهده عملکرد مثبت بیت کوین باعث شد نرخ مالکیت اعلامشده ارز دیجیتال حدود ۲۳ درصد نسبت به سطح اولیه افزایش پیدا کند.
این بررسی روی ۵,۳۵۲ نفر انجام شد و سابقه مالکیت ارز دیجیتال آنها نیز در محاسبات در نظر گرفته شد. البته دادهها بر اساس پاسخ خود افراد بودند و پژوهشگران به سوابق واقعی معاملات آنها دسترسی نداشتند.
رشد بیت کوین، تمایل به سرمایهگذاری در کریپتو را بیشتر کرد
ماجرا فقط به ورود افراد جدید به بازار ختم نشد. کسانی که از رشد بیت کوین باخبر شدند، تمایل پیدا کردند سهم بیشتری از سرمایه خود را به ارزهای دیجیتال اختصاص دهند. این سهم نسبت به گروه کنترل، بهطور میانگین حدود ۲ واحد درصد افزایش یافت؛ در حالی که افراد گروه کنترل بهطور متوسط ۴.۳ درصد از سبد خود را برای کریپتو در نظر گرفته بودند.
این افزایش سرمایهگذاری بیشتر از محل پول نقد و موجودی حسابهای جاری و پسانداز تأمین میشد. در عین حال، افراد تمایل داشتند سهم سهام را هم کمی افزایش دهند. به نظر میرسد دیدن عملکرد خوب بیت کوین باعث شده بود برخی شرکتکنندگان، در کنار افزایش ریسکپذیری، نگاه مثبتتری به سرمایهگذاری در بازارهای مالی پیدا کنند.
رشد گذشته بیت کوین انتظارات آنها از آینده را هم تغییر داد. افرادی که از رشد ۱۴ درصدی این ارز دیجیتال باخبر شدند، بازده مورد انتظار خود از بازار کریپتو در سال آینده را ۳.۲ واحد درصد بالاتر بردند. برای کسانی که نمودار قیمت بیت کوین را دیدند نیز این افزایش ۱.۲ واحد درصد بود.
افراد ناآشنا با کریپتو بیشتر تحت تأثیر قرار گرفتند
همه شرکتکنندگان واکنش یکسانی نداشتند. بیشترین تأثیر در میان افرادی دیده شد که میگفتند دلیل اصلی ورود نکردنشان به بازار، نداشتن اطلاعات کافی درباره ارزهای دیجیتال است. برای این گروه، دیدن عملکرد مثبت بیت کوین توانست تمایل به سرمایهگذاری را به شکل محسوسی افزایش دهد.
اما کسانی که از قبل باور داشتند ارزهای دیجیتال سرمایهگذاری مناسبی نیستند، تقریباً تغییری در تصمیمشان ایجاد نکردند. به نظر میرسد عملکرد خوب بیت کوین بیشتر میتواند افراد مردد یا ناآشنا را جذب کند تا کسانی که از ابتدا موضع منفی مشخصی نسبت به این بازار دارند.
پژوهشگران همچنین دریافتند دیدن عملکرد S&P 500 میتواند احتمال ورود افراد به بازار کریپتو را افزایش دهد، اما برخلاف اطلاعات مربوط به بیت کوین، تأثیر محسوسی بر میزان سرمایهای که افراد میخواستند به داراییهای مختلف اختصاص دهند نداشت.
بازدهی گذشته چگونه میتواند به رشد بیشتر قیمت منجر شود؟
شاید مهمترین بخش این پژوهش همین باشد. رشد قیمت یک دارایی فقط نتیجه ورود خریداران نیست؛ گاهی خود رشد قیمت میتواند خریدار جدید ایجاد کند.
وقتی افراد میبینند یک دارایی در گذشته بازده خوبی داشته، ممکن است انتظار داشته باشند این روند ادامه پیدا کند. در نتیجه، تقاضای بیشتری شکل میگیرد و ورود خریداران جدید میتواند قیمت را باز هم بالاتر ببرد. این همان چرخهای است که میتواند در بازارهای سفتهبازانه به رشدهای شدید و در نهایت حباب قیمتی منجر شود.
پژوهشگران نیز به همین نکته اشاره کرده و نوشتهاند:
بازدهی مثبت، مشارکتکنندگان جدیدی را جذب میکند که این موضوع قیمت را بیشتر افزایش میدهد. افراد معمولاً عملکرد گذشته را به آینده تعمیم میدهند.
در بازار کریپتو، چنین رفتاری میتواند اهمیت بیشتری داشته باشد؛ زیرا رشد سریع قیمت بیت کوین معمولاً توجه رسانهها و سرمایهگذاران خارج از بازار را هم جلب میکند و همین موضوع ممکن است موج تازهای از تقاضا ایجاد کند.
