پس از رشد چشمگیر حوزه حریم خصوصی آنچین در سال ۲۰۲۵، فعالان و مدیران صنعت بلاکچین انتظار دارند این فناوریها در سال ۲۰۲۶ وارد مرحلهای کاربردیتر شوند و چارچوبهای تازهای برای ایجاد تعادل میان حفظ محرمانگی و الزامات مقرراتی شکل بگیرد.
به گزارش میهن بلاکچین، سال ۲۰۲۵ برای حریم خصوصی آنچین سالی برجسته و تعیینکننده بوده است. در این بازه، زیکش (Zcash) بهعنوان یکی از قدیمیترین رمزارزهای متمرکز بر حریم خصوصی، رشدی بیش از ۶۰۰ درصد را تجربه کرد و در فهرست پروژههای موفق سال قرار گرفت.
همزمان، شبکههای اتریوم و سولانا از برنامهها و ابتکارهای تازهای برای افزودن قابلیتهای محرمانگی درون آنچین به زیرساختهای خود رونمایی کردند. در کنار آن، استارتاپهای فعال در حوزه فناوریهایی مانند اثباتهای دانش صفر (Zero-Knowledge Proofs) و رمزنگاری همومورفیک (Fully Homomorphic Encryption) نیز با توجه و استقبال بیشتری از سوی بازار مواجه شدند.
برخی فعالان صنعت، از جمله مرت ممتاز (Mert Mumtaz)، مدیرعامل شرکت زیرساختی هلیوس (Helius) در اکوسیستم سولانا، از سال ۲۰۲۵ با عنوان «فصل حریم خصوصی» یاد کردهاند. در همین چارچوب، حریم خصوصی بهعنوان یکی از پیششرطهای مهم پذیرش نهادی مطرح شده است زیرا بسیاری از شرکتها تمایلی ندارند فعالیتهای تجاری خود را روی دفترکلهای عمومی کاملاً شفاف انجام دهند.
عملیاتیتر شدن حریم خصوصی
بابین تردبِر، همبنیانگذار میدن (Miden)، معتقد است که در سال ۲۰۲۶ این واقعیت روشنتر خواهد شد که حریم خصوصی مفهومی صفر و یکی نیست. به گفته او، نه شفافیت کامل و نه محرمانگی مطلق، هیچکدام در دنیای واقعی کارکرد مطلوبی ندارند. تردبر توضیح میدهد که حریم خصوصی اگرچه برای کاربران سالم و فعالیتهای مشروع ضروری است، اما در عین حال میتواند توسط مجرمان برای دور زدن قانون و آسیب زدن به دیگران مورد سوءاستفاده قرار گیرد.
او در این چارچوب، مفهوم «حریم خصوصی مشروط (Conditional Privacy)» را مطرح میکند که بر اساس آن، برای تراکنشهای پرریسک محدودیتهایی در نظر گرفته میشود، اما در تراکنشهای کمریسک، سطح بالایی از حریم خصوصی برای کاربران حفظ خواهد شد.
او در این رابطه بیان کرده است:
در سال ۲۰۲۶، نگاهها به این سمت میرود که برای افزایش تابآوری پروتکلها در برابر سوءاستفاده، پذیرش برخی مصالحههای محدود در حوزه حریم خصوصی اجتنابناپذیر است.
سال استیبل کوینهای خصوصی
خوشی وادوا (Khushi Wadhwa)، مدیر توسعه کسبوکار شرکت پردیکیت (Predicate)، پیشبینی کرده است که در سال ۲۰۲۶ استیبل کوینهای خصوصی (Private Stablecoins) به یکی از لایههای اصلی زیرساخت پرداخت آنچین در سطح جهانی تبدیل شوند.
به گفته او، توسعه استیبل کوینهایی با حریم خصوصی قابلتنظیم بهصورت پیشفرض (Configurable Privacy by Default) شتاب خواهد گرفت که افشای گزینشی اطلاعات، پنهانسازی مبلغ تراکنش و در برخی موارد ناشناسسازی کامل فرستنده و گیرنده را دربر میگیرد.
وادوا این روند را پاسخی مستقیم به الزامات عملی تسویه پرداختها میداند و تأکید میکند که شرکتها برای صیانت از روابط تجاری و مدیریت جریانهای نقدی و خزانهداری به سطحی از محرمانگی نیاز دارند. در عین حال، کاربران خرد نیز بهتدریج تمایل خود به استفاده از مسیرهای پرداخت کاملاً شفاف را از دست میدهند. او خاطرنشان میکند که این مدلها خارج از چارچوبهای نظارتی عمل نخواهند کرد و سازوکارهای کنترلی لازم برای رعایت الزامات قانونی بهصورت پیشفرض در آنها پیشبینی شده است.
او همچنین گفت:
نتیجه این روند، بازتعریف معنای پرداختهای سازگار با مقررات در فضای آنچین خواهد بود که استیبل کوینهای مبتنی بر حریم خصوصی به گزینهای اصلی برای تسویههای نهادی و حتی پرداختهای روزمره تبدیل میشوند.
صنعتیشدن حریم خصوصی
پاول برودی (Paul Brody)، رهبر جهانی بلاکچین در شرکت ارنست اند یانگ (EY)، سال ۲۰۲۶ را نقطه شروع صنعتیشدن حریم خصوصی درونزنجیرهای توصیف کرده و گفته است بسیاری از راهکارها در حال عبور از مرحله آزمایشی (تستنت) به محیط عملیاتی هستند و پروژههایی مانند آزتک (Aztec)، نایتفال (Nightfall)، ریلگان (Railgun) و کوتی (COTI) در این مسیر قرار دارند، هرچند بهدلیل محدودیت پشتیبانی کیفپولهای کاربرمحور و نبود رویکرد منسجم مقرراتی، تحقق مقیاسپذیری گسترده همچنان زمانبر خواهد بود.
تابآوری در برابر سوءاستفاده
وی دای، شریک پژوهشی شرکت وانکیاکس (1kx)، پیشبینی کرده است که «حریم خصوصی تابآور در برابر تهدید» بهتدریج به یک استاندارد پذیرفتهشده در فضای بلاکچین تبدیل می شود. به گفته او، تمرکز پروژهها در حال فاصله گرفتن از مدلهای آرمانی و صرفاً نظریِ حریم خصوصی است و به سمت راهکارهای عملی حرکت میکند که هم ورود کاربران و کسبوکارها به فضای آنچین را سادهتر میکنند و هم امکان سوءاستفادههای مجرمانه را کاهش میدهند.
به باور وی دای، این راهکارها بهطور کلی در دو دسته قرار میگیرند. دسته نخست، «راهکارهای حریم خصوصی محدودشده» هستند که شامل ابزارهایی مانند تأخیر در واریز دارایی و اعمال محدودیت بر انتقالهای درونپروتکلی میشوند. دسته دوم، «راهکارهای حریم خصوصی مسئولانه» را دربر میگیرد که بدون محدودیت سرعت تراکنش عمل میکنند، اما در آنها یک نهاد یا متولی اطلاعات، در صورت بروز حملات یا فعالیتهای مخرب، مسئول ردیابی مسیر تراکنشها خواهد بود.
او در جمعبندی این رویکرد میگوید:
تمرکز اکوسیستم به سمت راهکارهایی حرکت میکند که استفاده مشروع از بلاکچین را ممکن میسازند و در عین حال، هزینه و دشواری سوءاستفاده را برای بازیگران مخرب افزایش میدهند.
جمعبندی
مجموع دادهها و اظهارات نشان میدهد پس از برجسته شدن حریم خصوصی آنچین در سال ۲۰۲۵، انتظار میرود در سال ۲۰۲۶ مسیر توسعه این فناوریها به سمت کاربردهای عملیتر حرکت کند که در آن مدلهایی مانند حریم خصوصی مشروط، استیبلکوینهای خصوصی و راهکارهای مقاوم در برابر تهدید در کنار چالشهای انطباق و مقیاسپذیری، محور توجه پروژهها و فعالان بازار قرار خواهند گرفت.
