وقتی ساتوشی ناکاموتو (Satoshi Nakamoto) وایت‌پیپر بیت کوین را نوشت، از آن به‌عنوان «یک سیستم پول الکترونیکی همتابه‌همتا» نام برد؛ این تعریف بیت کوین را مستقیماً در جایگاه پول قرار می‌داد. اما با گذشت زمان و ورود بازیگران بزرگ، این برداشت اولیه بارها به چالش کشیده شد. امروز، یکی از پرنفوذترین چهره‌های اکوسیستم بیت کوین، خوانشی کاملاً متفاوت از ماهیت و کارکرد آن ارائه می‌دهد.
به گزارش میهن بلاکچین، مایکل سیلر (Michael Saylor)، رئیس اجرایی شرکت استراتژی (Strategy)، اخیراً در سخنرانی خود در رویداد Bitcoin MENA تصویری ترسیم کرد که از نگاه بسیاری، بیش از تعرف ساتوشی، به طرح یک «بانک مرکزی بیت کوینی» شباهت داشت.
راهبرد شرکت استراتژی برای ساخت ابزارهای مالی جدید مبتنی بر بیت کوین
در این رویداد که در ابوظبی برگزار شد، سیف‌الدین عموس (Saifedean Ammous)، اقتصاددان شناخته‌شده و نویسنده کتاب استاندارد بیت کوین (The Bitcoin Standard)، نیز حضور داشت؛ او سال‌هاست یکی از سرسخت‌ترین مدافعان نگاه پولی به بیت کوین به شمار می‌رود.
عموس و سیلر عقاید و رابطه نزدیکی دارند، به‌شکلی که مقدمه مشهورترین کتاب عموس را سیلر نوشته است؛ با این حال اختلاف دیدگاه میان آن‌ها انکارناپذیر است. عموس در گفت‌وگو با برنامه Chain Reaction صراحتاً اعلام کرد که سیلر اساساً بیت کوین را «پول» نمی‌بیند و آن را بیشتر شبیه به یک دارایی سخت می‌داند که از نظر ماهیت، به نفت خام شباهت دارد.
همان‌طور که شرکت استاندارد اویل (Standard Oil) نفت خام را پالایش و به فرآورده‌هایی مثل بنزین و نفت سفید تبدیل می‌کند، سیلر معتقد است نقش استراتژی نیز شبیه پالایش بیت کوین خام و تبدیل آن به ابزارهای مالی متنوعی است که دسترسی طیف وسیع‌تری از سرمایه‌گذاران را ممکن می‌کنند.
شرکت استراتژی با استفاده از سازوکارهای شناخته‌شده مالی، مسیرهای مختلفی برای قرار گرفتن در معرض بیت کوین ایجاد کرده است. سهام عادی کلاس A این شرکت با نماد MSTR، عملاً به ابزاری تبدیل شده که عملکرد آن به‌صورت اهرمی به قیمت بیت کوین گره خورده است؛ زیرا راهبرد اصلی این شرکت، انباشت مستمر BTC است.
علاوه بر این، استراتژی میلیاردها دلار از طریق انتشار اوراق بدهی قابل‌تبدیل به سهام (Convertible Senior Notes) جذب کرده است تا بیت کوین بیشتری بخرد.
آخرین نوآوری‌های سیلر نیز شامل عرضه چندین نوع سهام ممتاز دائمی با نمادهای STRK، STRF، STRD و STRC بوده است که عمدتاً به سرمایه‌گذاران نهادی ارائه شده‌اند. طبق داده‌های موجود، این شرکت تا ۱۵ دسامبر (۲۴ آذر) موفق شده ۶۷۱٬۲۶۸ BTC در ترازنامه خود جمع‌آوری کند.
بیت کوین همچنان پول محسوب می‌شود یا یک سرمایه پایه؟
با وجود همه این‌ها، سیف‌الدین عموس معتقد است آنچه استراتژی انجام می‌دهد، تغییری در ماهیت پولی بیت کوین ایجاد نمی‌کند. او این اختلاف را بیشتر یک بحث نظری و آکادمیک می‌داند تا موضوعی با پیامدهای جدی در دنیای واقعی. از نگاه عموس، بیت کوین «پول» است و بهترین کاری که افراد می‌توانند بکنند، نگه‌داری مستقیم آن است.
به‌نظر او تا زمانی که چاپ پول فیات ادامه دارد، انواع بازی‌های مالی مبتنی بر بدهی نیز پابرجا خواهند بود. به‌گفته عموس، عرضه پول در سطح جهانی سالانه بین ۷٪ تا ۱۵٪ رشد می‌کند و کل سیستم اقتصادی به‌شدت استفاده از بدهی را تشویق می‌کند. در چنین فضایی، طبیعی است که با بزرگ‌تر شدن BTC، ابزارهای مالی مبتنی بر ارزهای فیات نیز روی این شبکه سوار شوند و از آن استفاده کنند.
اما نتیجه نهایی از نگاه عموس چیست؟ او می‌گوید تمام این ابزارها، در نهایت، بر یک پایه مشترک بنا می‌شوند: خرید و نگه‌داری BTC.
شرکت‌ها و افراد، برای دسترسی به بدهی ارزان‌تر و ابزارهای مالی کارآمدتر، ناچار خواهند بود بیت کوین را به‌عنوان سرمایه‌ای «پاک» و بدون ریسک طرف مقابل در اختیار داشته باشند. این روند، به‌معنای افزایش مداوم موجودی‌های نقدی مبتنی بر BTC است و در نهایت، به همان جایی ختم می‌شود که عموس از ابتدا بر آن تأکید داشت: تبدیل شدن بیت کوین به پول.
شرکت Africa Bitcoin Corporation اعلام کرد که عموس به‌عنوان مشاور با آن‌ها همکاری خواهد کرد. به‌گفته استافورد ماسی (Stafford Masie)، رئیس ABC، انگیزه اصلی عموس برای این همکاری، گسترش استفاده روزمره از BTC در فروشگاه‌های خرده‌فروشی و شکل‌گیری اقتصادهای منحصربه‌فرد در آفریقای جنوبی است؛ نمونه‌هایی عینی از همان بیت کوینی که نه صرفاً یک دارایی مالی، بلکه یک پول واقعی در زندگی روزمره است.
