بازگشت یک پلتفرم مشتقات غیرمتمرکز به مین‌نت اتریوم، فقط یک تصمیم فنی ساده نیست؛ این حرکت بیش از هر چیز، نشان‌دهنده تغییر موازنه در زیرساخت اتریوم و بازنگری در فرض‌هایی است که اکوسیستم دیفای بر اساس آن‌ها شکل گرفته بود. سینتتیکس (Synthetix)، یکی از شناخته‌شده‌ترین پروژه‌های مشتقات در دیفای، اعلام کرده شرایطی فراهم شده است که اتریومِ لایه اول دوباره بتواند میزبان معاملات پرحجم و پرسرعت باشد.
به گزارش میهن بلاکچین، کین وارویک (Kain Warwick)، بنیان‌گذار سینتتیکس، معتقد است اتریوم امروز دیگر آن شبکه شلوغ و گران سال‌های قبل نیست. به‌گفته او، ترکیب کاهش فشار شبکه و پیشرفت‌های تدریجی در مقیاس‌پذیری باعث شده است چیزی که زمانی «غیرممکن» به نظر می‌رسید، حالا دوباره عملی شود: اجرای یک صرافی پرپچوال غیرمتمرکز مستقیم روی مین‌نت اتریوم.
چرا پرپچوال‌ها از اتریوم مهاجرت کردند؟
وارویک می‌گوید زمانی که صرافی‌های پرپچوال غیرمتمرکز به‌طور جدی شکل گرفتند، اتریوم دیگر ظرفیت میزبانی از چنین زیرساختی را نداشت. ازدحام شبکه و کارمزدهای بالا، اجرای معاملات پیچیده و پرتکرار را عملاً غیر اقتصادی کرده بود؛ در نتیجه، موجی از پلتفرم‌های مشتقات به‌سمت لایه‌های دوم یا بلاکچین‌های جایگزین حرکت کردند.
سینتتیکس هم از این قاعده مستثنا نبود. این پروژه در سال ۲۰۲۲ فعالیت پرپچوال خود را به شبکه لایه ۲ آپتیمیسم (Optimism) منتقل کرد و در ادامه حضور خود را به آربیتروم (Arbitrum) و بیس (Base) گسترش داد. در همان مقطع، صرافی غیرمتمرکز dYdX نیز از مین‌نت اتریوم فاصله گرفت و به راهکار لایه ۲ StarkEx مهاجرت کرد.
به گفته وارویک، مشکل اصلی در آن دوره، صرفاً شلوغی شبکه نبود؛ هزینه‌ها به حدی بالا رفته بودند که کارایی بازار آنچین به‌طور جدی آسیب می‌دید. هر تراکنش گران‌تر، یعنی نقدشوندگی کمتر و تجربه‌ای ضعیف‌تر برای معامله‌گر.
اما این تصویر امروز به‌شکلی محسوس تغییر کرده است. بر اساس داده‌های اتراسکن (Etherscan)، میانگین کارمزد گس اتریوم حدود ۰.۷۱ gwei است که نسبت به سال قبل، نزدیک به ۲۶ برابر کاهش را نشان می‌دهد.
از نگاه وارویک، همین کاهش هزینه‌ها در کنار پیشرفت هم‌زمان لایه اول و دوم باعث شده اتریوم دوباره به گزینه‌ای عملی برای اجرای زیرساخت‌های حیاتی مالی تبدیل شود.
آیا اتریوم دوباره به بهترین بستر پرپچوال‌ها تبدیل شده است؟
وارویک صراحتاً می‌گوید که حالا اتریوم بهترین مکان برای راه‌اندازی یک صرافی پرپچوال غیرمتمرکز است. به اعتقاد او، ظرفیت شبکه به‌حدی رسیده است که می‌تواند چندین پلتفرم پرپچوال را به‌طور هم‌زمان پشتیبانی کند؛ این موضوع تا چند سال پیش غیرقابل تصور بود.
او حتی پیش‌بینی می‌کند که بازگشت سینتتیکس به مین‌نت، آغاز یک روند جدید باشد و دیگر پروژه‌های پرپچوال نیز دیر یا زود همین مسیر را دنبال کنند.
از نگاه بنیان‌گذار سینتتیکس، مهم‌ترین مزیت اتریوم چیزی است که شبکه دیگری هنوز نتوانسته به‌طور کامل بازتولیدش کند: تمرکز نقدشوندگی. بخش عمده دارایی‌ها، مارجین‌ها و سرمایه فعال در بازار کریپتو روی مین‌نت اتریوم قرار دارد. همین موضوع باعث می‌شود بازارهای روی این شبکه، کاراترین و عمیق‌ترین بازارهای آنچین باشند.
وارویک تأکید می‌کند که وقتی همه چیز در یک نقطه متمرکز باشد، هزینه‌های ضمنی بازار کاهش پیدا می‌کند و تجربه معامله‌گری به‌مراتب بهبود می‌یابد.
به باور وارویک، سال ۲۰۲۵ می‌تواند یکی از بهترین سال‌های اتریوم از زمان ارتقای مرج (The Merge) در سپتامبر ۲۰۲۲ باشد. او می‌گوید در این دوره، تمرکز توسعه‌دهندگان هسته اتریوم بیش از گذشته به نیازهای سازندگان و پروژه‌ها معطوف شده است.
