اتریوم ممکن است برای حل یکی از قدیمیترین مشکلات مقیاسپذیری خود، بخشی از ایدههای بهکاررفته در بیت کوین را وارد معماری شبکه کند. ویتالیک بوترین (Vitalik Buterin)، همبنیانگذار اتریوم، از طرحی حمایت کرده که با الهام از مدل UTXO در بیت کوین، میتواند هزینه نگهداری وضعیت شبکه را به شکل چشمگیری کاهش دهد.
به گزارش میهن بلاکچین، این پیشنهاد در کنار ایده دیگری قرار میگیرد که بوترین پیشتر برای فشردهسازی پردازش تراکنشها مطرح کرده بود. هدف نهایی، افزایش ظرفیت اتریوم بدون قربانی کردن تمرکززدایی و امکان اجرای نود برای کاربران عادی است؛ مسیری که بخش مهمی از نقشه راه «لین اتریوم» (Lean Ethereum) را نیز تشکیل میدهد.
چرا وضعیت اتریوم بهمرور سنگینتر میشود؟
یکی از چالشهای اساسی اتریوم به نحوه ذخیره اطلاعات مربوط است. هزاران نود در سراسر جهان نسخهای از وضعیت شبکه را نگهداری میکنند و اطلاعات حسابهای ایجادشده روی شبکه نیز بهمرور به این دادهها اضافه میشود.
مشکل اینجاست که این اطلاعات حتی پس از بلااستفاده شدن یک حساب نیز بهسادگی از وضعیت شبکه حذف نمیشوند. هر حساب اتریوم حدود ۱۰۰ تا ۱۵۰ بایت فضا اشغال میکند و با افزایش تعداد کاربران و حسابها، اجرای یک نود کامل نیز به منابع بیشتری نیاز خواهد داشت.
بوترین طی ماههای اخیر بارها تاکید کرده که یکی از تگناهای اصلی اتریوم نه لزوماً شبکههای لایه ۲ بلکه نحوه مدیریت و ذخیرهسازی دادهها در لایه پایه است.
الگوبرداری از مدل UTXO بیت کوین
تونی واهرشتتر (Toni Wahrstätter)، پژوهشگر بنیاد اتریوم، در ماه جولای راهکاری را مطرح کرد که از نحوه مدیریت بیت کوین استفاده میکند. در این مدل، بهجای آنکه شبکه موجودی حسابها را به شکل دائمی نگهداری کند، داراییها به واحدهای مجزایی موسوم به UTXO یا «خروجیهای خرجنشده تراکنش» تقسیم میشوند.
مزیت اصلی این رویکرد، کاهش قابل توجه حجم دادههای باقیمانده در شبکه است. زمانی که یک UTXO خرج میشود، اطلاعات بسیار کمی از آن باقی میماند. برای درک مقیاس این تفاوت، نگهداری اطلاعات یک میلیارد حساب اتریوم میتواند به حدود ۱۵۰ گیگابایت فضا نیاز داشته باشد؛ در حالی که یک میلیارد خروجی خرجشده بیت کوین حدود ۳۰۰ مگابایت داده ایجاد میکند.
این مدل میتواند مشکل دیگری را نیز برطرف کند. در ساختار فعلی اتریوم، دریافتکننده باید پیش از انجام تراکنش، مقداری ETH برای پرداخت کارمزد در اختیار داشته باشد. در معماری پیشنهادی، خود پرداخت میتواند هزینه انجام تراکنش را نیز پوشش دهد و تجربه سادهتری برای کاربران ایجاد کند.
بوترین: بیت کوینیها شایسته اعتبار هستند
ایده UTXO تنها بخش این طرح نیست. بوترین پیشتر پیشنهاد کرده بود تراکنشهای متعدد بهجای آنکه بهصورت جداگانه و با حجم زیاد اعتبارسنجی شوند، در بستههای فشرده تجمیع شوند.
کانال توسعهدهندگان نیز پیشنهاد کرده است که تولیدکننده هر بلاک بتواند یک خلاصه فشرده حدود ۱۲۸ کیلوبایتی منتشر کند و تعداد بسیار زیادی پرداخت را بهصورت یکجا تسویه کند.
بوترین در واکنش به این ایده، از نقش توسعهدهندگان بیت کوین در شکلگیری این رویکردها تمجید کرده و در توییتی در این باره نوشته:
بیت کوینیها شایسته اعتبار زیادی برای پیشگام بودن در بسیاری از این ایدهها هستند (از جمله Utreexo). اما بله، این همان چیزی است که راهبرد فعلی پیشنهادی برای مقیاسپذیری اتریوم در عمل به نظر میرسد.
او در ادامه تأکید کرد که هدف اتریوم صرفاً کپی کردن مدل بیت کوین نیست، بلکه ترکیب مزایای مدل UTXO با وضعیت پویا و سایر ساختارهای میانی است تا بخش عمده فعالیت شبکه با مقیاس بسیار بالاتری انجام شود، بدون آنکه تمرکززدایی، سهولت اجرای نود یا مقاومت در برابر سانسور از بین برود.
Utreexo چگونه میتواند به اتریوم کمک کند؟
یکی از فناوریهایی که بوترین به آن اشاره کرده، Utreexo است؛ روشی در اکوسیستم بیت کوین که امکان تایید وضعیت کوینها را بدون نگهداری فهرست کامل آنها فراهم میکند.
بوترین میخواهد اتریوم نیز بتواند از چنین ساختار فشردهای در کنار مدلهای دیگر استفاده کند. در صورت عملی شدن این رویکرد، کاربران و نودها برای مشارکت در شبکه به ذخیره حجم عظیمی از دادههای تاریخی نیاز نخواهند داشت.
این موضوع اهمیت زیادی برای اتریوم دارد، چراکه افزایش حجم وضعیت شبکه میتواند بهتدریج اجرای نود را برای کاربران عادی دشوارتر کند. در نتیجه، کاهش نیاز سختافزاری میتواند مستقیماً به حفظ تمرکززدایی شبکه کمک کند.
اثباتهای فشرده مانند STARK نیز در این میان نقش مهمی دارند و از اجزای اصلی برنامه بوترین برای ساخت نسخهای سبکتر و مقیاسپذیرتر از اتریوم هستند.
با وجود حمایت بوترین، این ایده هنوز به مرحله اجرای قطعی نرسیده و برای هیچیک از دو پیشنهاد، زمان مشخصی برای عرضه اعلام نشده است. بنابراین، چالش اصلی اکنون تبدیل این ایدههای تحقیقاتی به تغییراتی است که توسعهدهندگان کلاینتهای اتریوم بتوانند در شبکه اصلی پیادهسازی کنند.
این رویکرد البته مخالفانی هم دارد. چارلز هاسکینسون (Charles Hoskinson)، بنیانگذار کاردانو، پس از انتشار پیشنهاد مربوط به UTXO، اتریوم را به الگوبرداری از مدل ردیابی کوینها در شبکه خود متهم کرد.
در همین حال، بنیاد اتریوم همچنان روی مجموعهای از تغییرات اساسی کار میکند. این بنیاد اولویتهای پروتکل برای سال ۲۰۲۶ را مشخص کرده و اخیراً نیز برای افزایش مقاومت شبکه در برابر تهدیدات ناشی از رایانش کوانتومی، تغییراتی در رمزنگاری هسته اتریوم اعمال کرده است.
