۱۲ دسامبر ۲۰۲۵ بازار استیبل کوینها رکورد جدید را ثبت کرد. ارزش کل این بازار به ۳۱۰ میلیارد دلار رسید و تنها در یک سال حدود ۷۰٪ رشد کرد. این عدد نه حاصل یک هیجان گذرا در بازار کریپتو است و نه ادامه همان روایتهای تکراری حبابی؛ بلکه نشانه یک تغییر عمیق در نحوه استفاده واقعی از داراییهای دیجیتال در مقیاس جهانی است. در این مطلب از میهن بلاکچین میخواهیم عوامل موثر در رشد ۳۱۰ میلیارد دلاری استیبل کوینها را بررسی کنیم و ببینیم آیا این بازار میتواند به رکوردهای تریلیون دلاری برسد.
پذیرش گسترده استیبل کوینها
ارزش بازار استیبل کوینها در سال ۲۰۲۵ به رقم خیرهکننده ۳۱۰ میلیارد دلار رسید؛ اما این رشد را نباید به چشم حبابهای معمول کریپتو دید، چراکه نشاندهنده ورود آنها به کاربردهای واقعی و روزمره در مقیاس جهانی است. برای درک اهمیت موضوع، اول باید بدانیم استیبل کوین چیست. برخلاف بیتکوین یا اتریوم که دائما نوسان دارند و قیمتشان به احساسات بازار وابسته است، استیبل کوینها بهگونهای طراحی شدهاند که همواره قیمت ثابتی داشته باشند. این ثبات معمولاً از طریق ذخایر پشتوانه مانند دلار آمریکا، سایر ارزهای فیات یا حتی کالاهایی مانند طلا تامین میشود. برخی استیبل کوینها نیز از مکانیسمهای الگوریتمی برای ثبات ارزش استفاده میکنند.
هدف از این طراحی، حل بزرگترین مشکل کریپتو، یعنی نوسان شدید قیمت است. بهطور مثال، اگر کسی بخواهد ۱۰۰ دلار پول به خارج از کشور ارسال کند، انتظار دارد گیرنده همان ۱۰۰ دلار را دریافت کند، نه ۵۰ دلار یا ۱۵۰ دلار. استیبل کوینها دقیقاً این امکان را فراهم میکنند و به همین دلیل به یک پل ارتباطی بین سیستم مالی سنتی و اقتصاد غیرمتمرکز تبدیل شدهاند.
در حال حاضر، بازار استیبل کوینها تحت سلطه دو شرکت است. تترلیمیتد با استیبل کوین یواسدیتی (USDT) و ارزش بازاری حدود ۱۷۲ میلیارد دلار و شرکت سرکل با یواسدیسی (USDC) و ارزشی نزدیک به ۱۴۵ میلیارد دلار سهم عمده بازار را در دست دارند. این دو در مجموع نزدیک به ۸۰٪ کل فعالیت تراکنشهای استیبل کوین جهان را تشکیل میدهند. این تمرکزگرایی یک نکته مهم را نشان میدهد؛ در پذیرش عمومی کریپتو، کاربران بیشتر از اینکه دنبال نوآوری فنی باشند به اعتماد و شبکه گسترده کاربران اهمیت میدهند.
انقلاب در نظام پرداخت جهانی
یک انقلاب آرام، اما عمیق در نظام پرداختهای جهانی در حال شکلگیری است. استیبل کوینها در مرکز این تحول قرار دارند و بیشترین اثرگذاری آنها را میتوان در پرداختهای بینالمللی دید.
در روشهای سنتی انتقال پول به خارج از کشور، معمولاً چندین واسطه از بانکهای کارگزار گرفته تا شرکتهای تسویه و واسطههای تبدیل ارز درگیر هستند. گذر از هر کدام از این لایهها هم زمان انتقال را طولانیتر میکند و هم هزینه را بالا میبرد. بهطور معمول، یک انتقال بینالمللی بین سه تا پنج روز کاری زمان میبرد و چیزی حدود ۲٪ تا ۳٪ از مبلغ انتقالی را بهعنوان کارمزد میبلعد. در مقابل، انتقال پول با استفاده از استیبل کوینها در عرض چند دقیقه انجام شود و هزینه آن تنها چند صدم درصد است.
نقش استیبل کوینها در کشورهایی با تورم بالا مانند آرژانتین و ونزوئلا پررنگتر است. هنگامی که ارزش پول ملی به سرعت کاهش پیدا میکند، بسیاری از مردم از آنها بهعنوان ابزاری برای حفظ ارزش دارایی خود استفاده میکنند. این موضوع نوعی «شمول مالی» را نشان میدهد؛ به این معنا که مردم در مناطقی با زیرساختهای بانکی ضعیف میتوانند بهراحتی و بدون نیاز به حساب بانکی سنتی، به داراییهای دیجیتال نسبتاً باثبات دسترسی پیدا کنند.
جالب است بدانید که طبق پژوهشهای مؤسسه FIS نزدیک به سهچهارم کاربران حاضر هستند در صورت ارائه استیبل کوینها توسط بانکها از آنها استفاده کنند. این آمار حاکی از آن است که اعتماد، نقش مهمی در پذیرش گسترده استیبل کوینها دارد.
تقاضای نهادی محرک اصلی پذیرش استیبل کوینها
استیبل کوینها امروز دیگر تنها ابزار سرمایهگذاری یا سفتهبازی نیستند؛ تقاضای مؤسسات مالی و شرکتهای بزرگ نقش بسیار مهمی در گسترش آنها دارد. فعالیتهایی مانند خرید پلتفرم استیبل کوین بریج (Bridge) توسط استرایپ (Stripe)، معرفی بلاکچین لایه ۱ آرک (Arc) توسط سرکل یا راهاندازی پروتکل لایه ۱ استیبل (Stable) نشان میدهد که بازیگران بزرگ در حال سرمایهگذاری روی زیرساختهای تخصصی هستند تا کارایی استیبل کوینها را بیشتر کنند.
طبق گزارش «استیبل کوینها در بانکداری ۲۰۲۵» فایربلاکس (Fireblocks)، نزدیک به نیمی از مؤسسات حاضر در این پژوهش، از استیبل کوینها در عملیات روزمره خود استفاده میکنند و ۴۱٪ دیگر در حال اجرای آزمایشی یا برنامهریزی برای پیادهسازی آنها هستند. مهمترین کاربردهای استیبل کوینها، تراکنشهای بینالمللی است. نظرسنجی موسسه ارنست اند یانگ (Ernst & Young survey ) نیز نشان میدهد که ۶۲٪ از شرکتها از استیبل کوینها برای پرداخت به تأمینکنندگان استفاده میکنند، درحالیکه ۵۳٪ آنها را بهعنوان ابزار پرداخت میپذیرند.
این تغییر از سفتهبازی به ضرورت عملیاتی نشان میدهد که خزانهداران شرکتها، استیبل کوینها را به چشمِ ابزاری برای بهبود جریان کاری و کاهش ریسکهای ارزی میبینند. برخلاف سیستمهای بانکی سنتی که با چالشهایی مانند ریسک ارزی و هزینه فرصت مواجه هستند، استیبل کوینها امکان تسویه سریع و ۲۴ ساعته را با شفافیت بیشتر فراهم میکنند.
جالب است بدانید که طبق ارزیابیها، استیبل کوینها اغلب اولین محصول بلاکچینی هستند که حتی قبل از بیت کوین و اتریوم داخل سازمانها مورد استفاده قرار میگیرند؛ چرا که با جریانهای نقدی و عملیات خزانهداری آنها هماهنگی بیشتری دارند.
استیبل کوینها مهره کلیدی دیفای هستند
استیبل کوینها نقش محوری در مجموعه امور مالی غیرمتمرکز (DeFi) ایفا میکنند. پروتکلهای بزرگ مانند آوه (Aave) و کرو (Curve) استخرهای اصلی وامدهی و معاملات خود را حول استیبل کوینها طراحی کردهاند تا وثیقهها کمنوسان و قابلپیشبینی باشند. بسیاری از توسعهدهندگان نیز در حال آزمایش استیبل کوینهای با بازده بالا مانند USDe اتنا (Ethena) هستند. امسال بیش از نیمی از ارزش کل قفلشده (TVL) در دیفای در قالب استیبل کوینها بود و آنها به وثیقه اصلی و واحد حساب در بسیاری از پروتکلهای وامدهی و استخرهای نقدینگی تبدیل شدند.
حجم تراکنشهای استیبل کوینها مهر تاییدی بر نقش محوری آنها در دیفای است. در سال ۲۰۲۵، حجم انتقالهای آنچین مرتبط با استیبل کوینهای اصلی به چند تریلیون دلار در سال رسید و در برخی مقاطع حتی از شبکههای کارت اعتباری سنتی هم فراتر رفت.
چرا ارزش بازار استیبل کوینها هنوز به تریلیون دلار نرسیده است؟
شاید سوال شما هم این باشد که اگر استیبل کوینها اینقدر مفید هستند، چرا هنوز ارزش بازار آنها تریلیون دلاری نشده است؟ پاسخ این سوال در نحوه پذیرش زیرساختهای مالی نهفته است؛ این روند معمولاً ابتدا آهسته است و سپس ناگهان سرعت میگیرد. در تحلیلها این اتفاق به نمودار چوب هاکی (hockey stick chart) معروف است.
در حال حاضر، استیبل کوینها عمدتاً بهعنوان زیرساخت معاملاتی در بازارهای کریپتو و کانال پرداخت بینالمللی برای حوالهها و جریانهای نهادی استفاده میشوند. برای اینکه پذیرش این داراییها به مقیاس بزرگ برسد، چند لایه زیرساختی باید بهبود پیدا کند. این لایهها عبارتنداز؛ درگاههای ورودی و خروجی قانونی (On ramp & Off Ramp) برای اتصال به بانکها و کیفپولها، ابزارهایی که پذیرش استیبل کوینها را به سادگی کارتهای بانکی میکنند و رابطهای کاربری که پیچیدگی بلاکچین را برای کاربر نهایی حذف میکنند.
در برخی سناریوها، حجم استیبل کوینها تا سال ۲۰۲۸ میتواند به ۲ تریلیون دلار برسد، البته به شرط آنکه این داراییها بهطور گستردهتری توسط موسسال مالی بزرگ پذیرفته شوند. این پیشبینیها بر پایه این فرض است که استیبل کوینها از یک ابزار متمرکز بر معاملات کریپتو، به یک لایه پول دیجیتال عمومی و کاربردی برای تجارت الکترونیک، پرداخت بین کسبوکارها و خدمات مالی تعبیهشده در محصولات مختلف تبدیل شوند.
جالب است بدانید که طبق قانون میکا (MiCA) و جینیس (GENIUS) استیبل کوینهای اصلی با پشتوانه فیات باید دارای ذخایر با کیفیت بالا باشند و تحت حسابرسی و افشای منظم اطلاعات ذخایر قرار گیرند. این ساختار از نظر شفافیت، پشتوانه و نظارت، به نظام مالی سنتی و قانونگذاریشده شباهت بیشتری دارد تا مدلهای اولیه کریپتو.
جمعبندی
رشد استیبل کوینها حاکی از آن است که فناوریهای تحولآفرین معمولا بدون هیاهو و از دل کاربردهای واقعی راه خود را پیدا میکنند. این رمزارزهای باثبات شاید مانند چرخههای هاوینگ بیتکوین تیتر رسانهها را تسخیر نکنند، اما واقعیت این است که بخش عمده کاربردهای واقعی و روزمره کریپتو بر پایه همین داراییها شکل گرفته است. دلیل موفقیتشان هم کاملا روشن است؛ ترکیب همزمان ثبات قیمتی، چارچوبهای قانونی و قابلیتهای فنی باعث شده است هم اعتماد نهادهای مالی محافظهکار را جلب کنند و هم برای پروتکلهای دیفای جذاب باشند. با اجرایی شدن مقرراتی مانند میکا و جینیس و بالغشدن بازار، استیبل کوینها، پل اصلی کریپتو و سیستم مالی سنتی باقی خواهد ماند.
برای کاربران عادی هم تاثیرگذارترین نوآوری کریپتو دیگر نه یک بلاکچین جدید است و نه روایت هیجانانگیز؛ بلکه گسترش تدریجی دلارهای دیجیتال است که سریع و ارزانتر از سیستمهای پرداخت سنتی عمل میکنند و تجربه مالی روزمره را به شکل ملموس تغییر میدهند.
