بیس (Base Chain) یک شبکه لایه ۲ و غول تازهواردی است که به دلیل کاهش کارمزد تراکنشهای اتریوم، تمرکززدایی، افزایش مقیاسپذیری و مهمتر از همه، تبدیل شدن به دروازهای برای دنیای وب ۳ مورد توجه قرار گرفته است. نهتنها کاربران، بلکه توسعهدهندگان هم طرفدار شبکه Base هستند و در همین فاصله کوتاه از زمان راهاندازی (۴ اسفند ۱۴۰۱)، پروتکلهای بسیاری روی آن فعال شدهاند. با میهن بلاکچین همراه باشید تا با تعدادی از پروتکل های جذاب شبکه بیس و ویژگی آنها و البته برخی از پروژههای کلاهبرداری و مشکوک این زنحیره که اخیرا سرمایه بسیاری از افراد را به سرقت بردهاند، آشنا شویم.
خلاصه مطلب:
👈 پروتکل بیس یک راهکار لایه دوم اتریوم است و با توجه به کاهش قابل توجه فی تراکنشها، در جذب کاربران از رقبای خود سبقت گرفته است.
👈 پروتکلهای شبکه بیس از صرافیهای غیرمتمرکز گرفته تا پلهای میانزنجیرهای در حال ارائه خدمات به کاربران هستند.
👈 از جمله مزایای شبکه Base میتوان به نقدینگی قابل توجه، پایین بودن فی تراکنشها و غیره اشاره کرد.
👈 از جمله پروژههای این شبکه میتوان به بیس سواپ، ایلین بیس، استارگیت و اردروم و از جمله پروژههای کلاهبرداری و مشکوک میتوان به مگنیت فایننس و فرندتک اشاره کرد.
🔴 شبکه بیس به تازگی راهاندازی شده است و پروژههایی که در بستر آن ساخته میشوند هنوز زمان بیشتری برای اثبات عملکرد خود نیاز دارند. لازم است که با دقت بیشتر و در گذر زمان این پروژهها و توکنهای احتمالی آنها را بسنجید و از سرمایهگذاری احساسی یا تزریق مبالغ بالا به این پروتکلها خودداری کنید. 🔴
آشنایی با پروتکل های شبکه بیس
شبکه لایه ۲ بیس مبتنی بر رولاپهای آپتمیستیک است و توسط صرافی متمرکز ارز دیجیتال کوین بیس (Coin Base) راهاندازی شده است. پروژههای بسیاری در حوزههای مختلف مانند دیفای، صرافیهای غیرمتمرکز و پلهای بلاکچینی روی این شبکه فعال شدهاند. در ادامه به معرفی چند نمونه از جذاب ترین پروتکل های شبکه بیس میپردازیم:
۱. بیس سواپ (BaseSwap)
بیس سواپ (BaseSwap) یک بازارساز خودکار (AMM) است که مهمترین هدفش تسهیل فرایند معاملات طیف وسیعی از جفت ارزهای دیجیتال و ارائه کارمزد پایین با نرخ ۰.۲۵٪ است. بیس سواپ تلاش کرده است تا در تکمیل امکانات و سرویسهای کوین بیس گام بردارد.
ویژگیها و امکانات بیس سواپ
بیس سواپ از سیستم مسیریابی هوشمند سفارش (SOR) که یک روش مسیریابی پیشرفته برای یافتن بهترین قیمتها است، استفاده میکند. این سیستم پیشرفته نهتنها قیمتها را در هر دو استخر کلاسیک (Classic) و بیسایکس (BaseX) مقایسه میکند، بلکه هزینه گس و اسلیپیج (Slippage) مرتبط با هر تراکنش را سنجیده و به حداقل میرساند.
در استخر BaseX، سیستم مسیریابی هوشمند سفارش با بررسی عواملی مثل میزان کارمزد، نقدینگی و اسلیپیج، بهترین نرخ را برای یک جفتارز در تمام استخرها ارزیابی میکند. سپس مقرونبهصرفهترین مسیر را از نظر نرخ سواپ، هزینه گس و اسلیپیج پایین مشخص میکند.
استخر BaseX از مسیریاب هوشمند پیشرفتهای رونمایی کرده است. این روتر هوشمند با مجهز شدن به دو ویژگی «مسیریابی دوگانه» و «شکاف تونل» میتواند از نقدینگی هر دو استخر BaseSwap Classic و BaseX استفاده کند و بهترین مسیر معاملاتی را پیشنهاد دهد.
۲. پروتکل ایلین بیس (Alien Base)
Alien Base یک صرافی غیرمتمرکز بر روی شبکه Base است. پروتکل ایلین بیس (Alien Base) از اواسط ماه آگوست (شهریور) راهاندازی شده است و در این مدت کوتاه توانسته ارزش کل قفلشدهای (TVL) بالغ بر ۱۰ میلیون دلار را بهدست بیاورد. اگرچه دکس Alien Base توانسته در همین مدت کوتاه TVL بالایی را بهدست بیاورد، اما برای حفظ پلتفرم در بلندمدت به منابع نقدینگی بیشتری نیاز دارد. به همین دلیل قصد دارد چندین مدل جذب سرمایه ازجمله فروش توکن به جامعه کاربران خود و سرمایهگذاران را اجرا کند. به گزارش میهن بلاکچین در تاریخ ۱۳ شهریور ۱۴۰۲، قیمت توکن ALB متعلق به پروتکل ایلین بیس معادل به ۰.۰۴ دلار است.
ویژگیهای پروتکل ایلین بیس
- Single -Token Staking
در سرویس «سینگل توکن استیکینگ» یا سپردهگذاری تک توکن در پروتکل ایلین بیس، کاربران میتوانند با استیک توکن بومی ALB سود بهدست بیاورند.
- StableSwap
استخرهای استیبلکوین معدود هستند. سرویس استیبل سواپ مشابه پروتکلهای سدل (Saddle) و کرو فایننس (Curve) عمل میکند و مختص علاقهمندان به فارم استیبلکوینها راهاندازی میشود.
- Area 51
سرویس Area 51 اقدامات ویژهای را برای مقابله با تجارت شستشو (Wash Trading) انجام میدهد. این پلتفرم فضای امنی برای دژنها (کاربران پرریسکی که فارغ از هر نوع تحلیلی عمل میکنند) محسوب میشود.
- Base Perpetuals
بیس پرپچوال آخرین سرویس در نقشه راه ایلین بیس است که سرویسی برای قراردادهای آتی دائمی (Perpetual Futures) محسوب میشود. این قراردادها بهترین گزینه برای انجام معاملات لانگ (خرید استقراضی) و شورت (فروش استقراضی) با استفاده از اهرمها (leverage) تلقی میشوند.
پلتفرم GMX محبوبترین پلتفرم برای انجام معاملات آتی دائمی است که امتحان خود را در زنجیرههای مختلف پس داده است. بنابراین تیم توسعه بیس تصمیم گرفتند تا با الهام از این پلتفرم، اولا ۵۰٪ از کارمزدهای دکس Alien Base را به خود پروتکل برگردانند؛ ثانیا همزمان با استقرار سرویس Perpetuals، توکنومیکس را بر اساس مدل اسکرو (که براساس این مدل، در ابتدا توکنها به یک قرارداد هوشمند شخص ثالث منتقل میشوند) بهروزرسانی کنند.
۳. استارگیت (Stargate)
استارگیت (Stargate) یک پروتکل پل بلاکچینی (Cross-Chain Bridge) کاملا ترکیبپذیر است که روی لیرزیرو (LayerZero) ساخته شده است. این پروتکل میانزنجیرهای نیاز به توکنهای واسطه را از بین میبرد و در عوض، انتقال توکنهای بومی را بین شبکههای مختلف بلاکچین امکانپذیر میکند. استارگیت بهگونهای طراحی شده است که نیاز به رپد توکنها را رفع میکند و به کاربران اجازه میدهد توکنهای بومی را مستقیما به زنجیرههای غیربومی ارسال کنند.
به گزارش میهن بلاکچین در تاریخ ۱۳ شهریور ۱۴۰۲، قیمت توکن STG متعلق به پروژه استارگیت معادل با ۰.۵۲ دلار است.
ویژگیهای استارگی
استارگیت سرویسهای مختلفی را برای کاربران به همراه دارد. در ادامه به بررسی مختصر هر یک از این خدمات میپردازیم:
سرویس Transfer
این سرویس برای تبدیل و انتقال توکنها از یک شبکه به شبکه دیگر مورد استفاده قرار میگیرد. به عنوان مثال برای تبدیل USDC از شبکه اتریوم به USDT روی شبکه اسمارت چین از این سرویس استفاده میکنیم.
سرویس Pool
در این بخش کاربران می توانند در استخرهای توکنها در زنجیرههای مختلف (مثلا USDC در شبکه اتریوم) تامین نقدینگی کنند و بهعنوان پاداش استیبلکوین دریافت کنند.
سرویس Farm
کسانی که در استخرها تامین نقدینگی کردهاند، میتوانند LP توکنهای خود را در فارمهای استارگیت استیک کرده و در ازای آن توکن STG پاداش بگیرند. این توکنهای STG را میتوان استیک کرد و veSTG که توکن حاکمیتی پروتکل است را به دست آورد.
سرویس Stake
با استیک کردن توکن STG و دریافت توکن veSTG میتوان در دائوی استارگیت و حاکمیت این پروتکل مشارکت کرد. برای استیک کردن مدت زمانی که میخواهید توکنتان قفل باشد را باید انتخاب کنید که حداقل باید یک ماه و حداکثر میتواند سه سال باشد.
۴. اردروم (Aerodrome)
ارودروم فایننس (Aerodrome Finance) یک پلتفرم تامین نقدینگی برای راهاندازی و جذب سرمایه پروژههای دیفای است. این پروژه قصد دارد با همکاری ۲۰ شرکت بهزودی پروتکل خود را روی شبکه بیس راهاندازی کند و به هاب و موتور نقدینگی برتر این اکوسیستم تبدیل شود. ارودروم روی نسخه دوم پروتکل ولودروم (Velodrome v2) ساخته شده است.
ویژگیهای اردروم فایننس
پروتکل Aerodrome، فرودگاه مناسبی برای پروتکلهایی است که تمایل دارند روی شبکه بیس مستقر شوند و به روشی سریع و کارآمد نقدینگی مناسبی را ایجاد کنند. پروتکلها برای هدایت جریان نقدینگی توکنهای AERO به استخرهای خودشان، میتوانند توکنهای veAERO را استیک کنند و سپس توکنهای AERO را که بهعنوان پاداش استیک بهدست میآورند، نزد رایدهندگان veAERO سپردهگذاری کنند. از طرف دیگر، دارندگان توکن veAERO نیز کارمزد کامل تراکنشها و جوایز تشویقی استخرهای منتخب خود را دریافت میکنند.
پروژههای نامعتبر در شبکه بیس
همانند هر پروژه نوظهور دیگری، پروتکلهای نامعتبر مختلفی در حال شکلگیری در شبکه بیس هستند. متاسفانه اخبار ناراحتکنندهای هم در مورد آنها منتشر میشود و از جمله این پروتکلها به مگنیت فایننس (Magnate Finance) و فرندتک (Friend.tech) میتوان اشاره کرد.
به گزارش کوین تلگراف در تاریخ ۲۵ آگوست ۲۰۲۳ (۳ شهریور ۱۴۰۲)، پروژه مگنیت فایننس به میزان ۶.۵ میلیون دلار از کاربران راگ پول کرد. بخش عظیمی از این مبلغ به پروتکلهای لایه دوم آربیتروم و آپتیمیزم واریز شدند. مگنیت فایننس طی این رویداد تمامی شبکههای اجتماعی پروژه را یکی پس از دیگری غیر فعال کرد. زک ایکسبیتی (ZachXBT) در حساب کاربری خود در شبکه اجتماعی X هشدار داده بود که آدرس توسعهدهنده مگنیت فایننس ارتباط مستقیمی با کلاهبرداری ۴.۸ میلیون دلاری سولفایر (Solfire) دارد. در ادامه به شیوه عملکرد این پروژهها که از دید بسیاری از کاربران بینقص به نظر میرسند، میپردازیم:
مگنیت فایننس
مگنیت فایننس فورکی از پروتکل کامپاند فایننس (Compound Finance) و اولین بازار بومی وامدهی و قرضدهی روی شبکه بیس بود که توکنومیکس مبتنی بر مدل «رشوه-پاداش» (Bribe-Reward) داشت. تیم مگنیت با توجه به حجم فعالیتهای دیفای شبکه بیس، معتقد بود که پتانسیلهای زیادی در این حوزه وجود دارد و بر همین اساس ۲ هدف را دنبال میکرد:
- جذب TVL برای شبکه بیس با بازده بالا و بدون ضرر ناپایدار (Impermanent Loss)
- تبدیل شدن به یک بازار نقدینگی ایجاد انگیزههای رقابتی
مگنیت فایننس هیچگونه توکن حاکمیتی عرضه نکرد، اما درآمدهای آن از طریق کارمزدهای پلتفرم و پاداشهای حاصل از دکسهای بومی بیس بهدست میآمد
نحوه عملکرد صرافی Magnate Finance
۱. از طریق ارائه وام بازارهای نقدینگی، برای استخرهای مختلف درآمد ایجاد میکرد که ۸۰٪ از آن به استیککنندههای توکن MAG اختصاص مییافت.
۲. در مکانیزم Bribe-Reward، نقدینگی جفتارز MAG/ETH را به کمک سایر صرافیهای غیرمتمرکز بهدست میآورد که فرآیند آن به شرح زیر است:
- تیم مگنیت نقدینگی MAG/ETH را در اختیار دکسهای شریک قرار میداد.
- این صرافیها پاداشها را در میان فارمهای MAG/ETH توزیع میکردند.
- تیم مگنیت توکنهای پاداش را از فارمهای MAG/ETH اعطا (Claim) میکرد.
- سپس تیم مگنیت استیبلکوینهای بیشتری را بهعنوان پاداش به خزانههای توکن MAG تخصیص میداد.
- در نهایت، استیککنندههای توکن MAG هم پاداش پروتکلهای شریک و هم پاداش مربوط به استیبلکوین را دریافت میکردند.
۳. کاربران میتوانستند در ازای استیک توکن MAG، استیبلکوین veMAG را دریافت کنند و در موارد زیر استفاده کنند:
- شرکت در رایگیری حاکمیت
- شرکت در رایگیری وزنسنجی بازار
- استفاده برای قرارگرفتن در وایت لیست توکنهای بیهمتا (NFT)
همانطور که میبینید پروتکلهایی که عملکرد مشخص و قابل قبولی دارند نیز میتوانند راگ پول باشند.
فرندتک
شبکههای اجتماعی غیرمتمرکز همواره مبحث چالشبرانگیزی در فضای بلاکچین محسوب میشوند و پذیرش عمومی آنها نیز به نقشه راه مدون، طول عمر آن پروژه و عملکرد تیم فعال در آن عرصه بستگی دارد. فرندتک از جمله پروژههایی بود که در روزهای اول راهاندازی تعداد قابل توجهی کاربر جذب کرد و معاملات قابل ملاحظهای نیز در این شبکه اجتماعی صورت میگرفت. هماکنون شاهد کاهش ۹۵ درصدی کاربران فعال این پلتفرم و عدم ارائه رویکردهای مرتبط با پیشبرد این شبکه اجتماعی توسط تیم توسعهدهنده آن هستیم.
در صورتی که در این شبکه اجتماعی یک حساب کاربری ایجاد کنید، حساب کاربری شما توکنیزه میشود. کاربران این پلتفرم بر اساس مدل درآمدزایی از شهرت و اقتصاد مبتنی بر اصل توجه کسب درآمد میکنند. شاید این مدل درآمدزایی برای بسیاری از کاربران ابتدایی این پلتفرم جالب به نظر میرسیدند، اما در حال حاضر مشکلات زیادی موجب شده تا کاربران چندان به این پلتفرم وفادار نباشند.
مشکلات پروژه فرندتک
به گزارش میهن بلاکچین در تاریخ ۱۱ شهریور ۱۴۰۲، ابهامات زیادی در مورد پروژه فرندتک وجود دارد. بخشی از مشکلات این پلتفرم:
- مخفی بودن هویت تیم سازنده فرند تک (0xRacer و Shrimp)
- شباهت بسیار زیاد پروژه فرند تک به پروژههای شکستخورده پیشین این تیم سازنده (TweetDAO و StealCam)
- لو رفتن پایگاه داده کاربران فرندتک بر اساس گزارش The Block و زیر پا گذاشتن حریم خصوصی
- عدم وجود تدبیر حفاظتی در برابر حملات محتمل رباتها در بکاند
- کلید کیف پولهای این پلتفرم در سرور فرندتک نگهداری میشوند و مستعد هک هستند.
سوالات متداول (FAQ)
از جمله پروتکل های جذاب شبکه بیس میتوان به بیس سواپ (Base Swap)، ایلین بیس (Alien Base)، استارگیت (StarGate) و اردروم (Aerodrome) اشاره کرد.
اعتبار صرافی کوین بیس، محبوبیت، حجم نقدینگی موجود در این عرصه و غیره موجب شد تا توسعهدهندگان به راهاندازی پروتکلهای مختلف در این شبکه تشویق شوند.
استقبال شدید کاربران از این شبکه و سرازیر شدن نقدینگی قابل ملاحظه به این بستر در مدت زمان اندک موجب شده که همانند پروژههای کریپتویی نوظهور و محبوب پیشین، توجه کلاهبرداران به پروژه بیس نیز جلب شود.
سخن پایانی
شبکه بیس در همین مدت کوتاه، گوی سبقت را از لایه دومهای مطرح بازار مانند زدکی سینک، آپتیمیزم و آربیتروم ربوده است. بسیاری از توسعهدهندگان هم در حوزههای مختلف از صرافی غیرمتمرکز گرفته تا پلتفرمهای وامدهی و پلهای میانزنجیرهای، پروژههای خود را روی شبکه Base فعال کردهاند. بیس سواپ، ایلین بیس، استارگیت و ارودروم فقط چند نمونه انگشتشمار از پروتکل های شبکه بیس